{"id":2733,"date":"2023-12-15T06:28:03","date_gmt":"2023-12-15T06:28:03","guid":{"rendered":"http:\/\/fanzung.com\/?p=2733"},"modified":"2023-12-15T06:28:03","modified_gmt":"2023-12-15T06:28:03","slug":"nghien-cuu-van-ban-nom-xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dongson.info\/?p=2733","title":{"rendered":"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m \u201cXu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi\u201d"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: left;\">B\u00e0i \u0111\u00e3 \u0111\u0103ng https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>NNC.Phan Anh D\u0169ng<\/strong><\/p>\n<p><strong>1. Kh\u00e1i qu\u00e1t<\/strong><\/p>\n<p>Vi\u1ec7c phi\u00ean ch\u00fa v\u00e0 gi\u1edbi thi\u1ec7u v\u0103n b\u1ea3n Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00c2m th\u1eadp gi\u1edbi c\u1ee7a T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng L\u00e2n Gi\u00e1c[1] \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1c gi\u1ea3 Th\u00edch Minh T\u00e2m \u0111\u0103ng trong Th\u00f4ng b\u00e1o H\u00e1n N\u00f4m h\u1ecdc 2000, tr.435-439, (sau s\u1ebd g\u1ecdi l\u00e0 B\u1ea3n A); v\u1ec1 sau l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1edbi thi\u1ec7u trong s\u00e1ch Ch\u00f9a Li\u00ean Ph\u00e1i, danh lam n\u1ed5i ti\u1ebfng H\u00e0 Th\u00e0nh c\u1ee7a TT. Th\u00edch Gia Quang[2] v\u00e0 GS. Nguy\u1ec5n T\u00e1 Nh\u00ed, Nxb. T\u00f4n Gi\u00e1o, H\u00e0 N\u1ed9i, 2009 (sau s\u1ebd k\u00fd ki\u1ec7u l\u00e0 B\u1ea3n B). Tuy nhi\u00ean \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu v\u1edbi v\u0103n b\u1ea3n m\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i s\u01b0u t\u1ea7m \u0111\u01b0\u1ee3c (k\u00fd hi\u1ec7u l\u00e0 B\u1ea3n C) th\u00ec c\u00f3 kh\u00e1 nhi\u1ec1u sai l\u1ec7ch. Kh\u00f4ng k\u1ec3 nh\u1eefng l\u1ed7i sai ch\u1eafc do \u0111\u00e1nh m\u00e1y ho\u1eb7c in \u1ea5n nh\u01b0 \u201ct\u1ea1i nh\u00e2n\u201d g\u00f5 ra \u201ct\u1ea1o nh\u00e2n\u201d (c\u00e2u 8 c\u1ee7a b\u1ea3n B) hay \u201ctr\u00e2u c\u00e0y\u201d in l\u1ea7m th\u00e0nh \u201ctr\u1ea7u c\u00e0y\u201d (c\u00e2u 232 c\u1ee7a b\u1ea3n A) th\u00ec v\u1eabn c\u00f3 nhi\u1ec1u ch\u1ed7 sai bi\u1ec7t h\u1eb3n v\u1ec1 v\u0103n t\u1eeb, ng\u1eef ngh\u0129a, nh\u01b0 c\u00e2u 59 \u1edf b\u1ea3n A l\u00e0 \u201cb\u1ec3 \u00e1i hay h\u00e0o\u201d, b\u1ea3n B l\u00e0 \u201cb\u1ec3 \u00e1i hay b\u00e0o\u201d th\u00ec b\u1ea3n C l\u1ea1i l\u00e0 \u201cb\u1ec3 \u00e1i hay d\u00e0o\u201d, ch\u1eef n\u00f4m d\u00e0o \u6edb ngh\u0129a l\u00e0 tr\u00e0o ra, d\u1ea1t d\u00e0o, d\u1ed3i d\u00e0o,\u2026 c\u00f3 v\u1ebb \u0111\u00fang ngh\u0129a h\u01a1n c\u1ea3.<\/p>\n<p>V\u00ec v\u1eady ch\u00fang t\u00f4i th\u1ea5y n\u00ean kh\u1ea3o c\u1ee9u d\u1ecb b\u1ea3n gi\u1eefa c\u00e1c b\u1ea3n tr\u00ean, ng\u00f5 h\u1ea7u cung c\u1ea5p cho ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecdc m\u1ed9t b\u1ea3n chu\u1ea9n m\u1ef1c nh\u1ea5t, x\u1ee9ng \u0111\u00e1ng v\u1edbi c\u00f4ng lao v\u00e0 t\u1ea7m v\u00f3c c\u1ee7a t\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng L\u00e2n Gi\u00e1c trong l\u1ecbch s\u1eed Ph\u1eadt gi\u00e1o Vi\u1ec7t Nam.<\/p>\n<p><strong>2. Kh\u1ea3o v\u1ec1 v\u0103n b\u1ea3n<\/strong><\/p>\n<p>B\u1ea3n A \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1c gi\u1ea3 Th\u00edch Minh T\u00e2m gi\u1edbi thi\u1ec7u nh\u01b0 sau: \u201cHi\u1ec7n \u1edf ch\u00f9a Li\u00ean Ph\u00e1i H\u00e0 N\u1ed9i c\u00f2n gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t b\u1ea3n in n\u0103m 1726. To\u00e0n v\u0103n vi\u1ebft theo th\u1ec3 l\u1ee5c b\u00e1t, l\u1eddi v\u0103n s\u00fac t\u00edch, song c\u0169ng r\u1ea5t g\u1ea7n v\u1edbi l\u1eddi \u0103n ti\u1ebfng n\u00f3i c\u1ee7a d\u00e2n. \u0110\u00e2y c\u00f3 th\u1ec3 coi l\u00e0 v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m th\u1ebf k\u1ef7 18, c\u00f3 ni\u00ean \u0111\u1ea1i x\u00e1c \u0111\u1ecbnh, cung c\u1ea5p nhi\u1ec1u t\u00e0i li\u1ec7u c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb. Do v\u1eady ch\u00fang t\u00f4i xin phi\u00ean \u00e2m gi\u1edbi thi\u1ec7u to\u00e0n v\u0103n\u2026\u201d nh\u01b0ng ti\u1ebfc l\u00e0 t\u00e1c gi\u1ea3 kh\u00f4ng gi\u1edbi thi\u1ec7u k\u00e8m \u1ea3nh ch\u1ee5p nguy\u00ean b\u1ea3n N\u00f4m. Trong \u0111\u1ee3t \u0111\u1ebfn s\u1ed1 h\u00f3a v\u0103n b\u1ea3n \u1edf ch\u00f9a Li\u00ean Ph\u00e1i cu\u1ed1i n\u0103m 2022, ch\u00fang t\u00f4i c\u0169ng ch\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp x\u00fac v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m n\u00e0y. Trao \u0111\u1ed5i v\u1edbi m\u1ed9t s\u1ed1 nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u th\u00ec c\u00f3 \u00fd ki\u1ebfn cho l\u00e0 b\u1ea3n A th\u1ef1c ra l\u00e0 b\u1ea3n B (xem gi\u1edbi thi\u1ec7u b\u1ea3n B \u1edf d\u01b0\u1edbi), c\u00f3 th\u1ec3 t\u00e1c gi\u1ea3 Th\u00edch Minh T\u00e2m \u0111\u00e3 nh\u1ea7m.<\/p>\n<p>B\u1ea3n B c\u0169ng kh\u00f4ng in k\u00e8m nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u1eef N\u00f4m, \u1edf cu\u1ed1i b\u1ea3n phi\u00ean \u00e2m n\u00e0y c\u00f3 c\u00e2u ghi \u201cTr\u00f9ng san ng\u00e0y t\u1ed1t th\u00e1ng 12 n\u0103m \u0110inh T\u1ef5 ni\u00ean hi\u1ec7u C\u1ea3nh Th\u1ecbnh 5 (1797)\u201d, \u0111\u1ed1i chi\u1ebfu kho s\u00e1ch Vi\u1ec7n nghi\u00ean c\u1ee9u H\u00e1n N\u00f4m th\u00ec \u0111\u00e2y l\u00e0 b\u1ea3n in theo v\u00e1n kh\u1eafc t\u1ea1i ch\u00f9a S\u00f9ng Ph\u00fac, ph\u1ee7 Th\u01b0\u1eddng T\u00edn, n\u0103m C\u1ea3nh Th\u1ecbnh 5 (1797), 11 tr. K\u00ed hi\u1ec7u: AB.366. C\u00f3 m\u1ed9t th\u00f4ng tin \u0111\u00e1ng ch\u00fa \u00fd \u0111\u00f3 l\u00e0 b\u1ea3n AB.366 n\u00e0y c\u00f2n c\u00f3 m\u1ed9t b\u00e0i t\u1ef1a c\u1ee7a T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng c\u0169ng vi\u1ebft b\u1eb1ng ch\u1eef N\u00f4m, r\u1ea5t quan tr\u1ecdng \u0111\u1ec3 gi\u00fap ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ecdc hi\u1ec3u r\u00f5 v\u1ec1 c\u00e1c gi\u1edbi ph\u1ea9m Ph\u1eadt gi\u00e1o g\u1eafn v\u1edbi ng\u0169 gi\u1edbi, th\u1eadp gi\u1edbi,\u2026 Cu\u1ed1i b\u00e0i t\u1ef1a \u0111\u00f3 ghi r\u00f5 ni\u00ean \u0111\u1ea1i l\u00e0 \u201cB\u1ea3o Th\u00e1i th\u1ea5t ni\u00ean tu\u1ebf t\u1ea1i B\u00ednh Ng\u1ecd (1726), T\u00e2n S\u1eedu nguy\u1ec7t, th\u1eadp ng\u0169 nh\u1eadt. Th\u01b0 vu Li\u00ean T\u00f4ng t\u1ef1 Ly Tr\u1ea7n Vi\u1ec7n\u201d v\u00e0 c\u00f3 con d\u1ea5u \u201cL\u00e2n Gi\u00e1c Sa m\u00f4n\u201d. \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t v\u0103n b\u1ea3n quan tr\u1ecdng m\u00e0 c\u00e1c b\u1ea3n in sau n\u00e0y \u0111\u1ec1u b\u1ecf qua m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u00e1ng ti\u1ebfc, v\u00ec v\u1eady ch\u00fang t\u00f4i s\u1ebd phi\u00ean ch\u00fa \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 b\u00e0i t\u1ef1a \u0111\u00f3 \u1edf \u0111o\u1ea1n sau, theo \u0111\u00fang b\u1ea3n N\u00f4m AB.366 \u1edf th\u01b0 vi\u1ec7n Vi\u1ec7n Nghi\u00ean c\u1ee9u H\u00e1n N\u00f4m.<\/p>\n<p>B\u1ea3n C n\u1eb1m trong b\u1ed9 L\u1ec5 t\u1ee5ng t\u1eadp y\u1ebfu ch\u01b0 nghi, \u0111\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ea3n in d\u1ea1ng \u201ctuy\u1ec3n t\u1eadp\u201d g\u1ed3m nhi\u1ec1u s\u00e1ch kh\u00e1c n\u1eefa n\u00ean kh\u00e1 d\u00e0y. S\u00e1ch ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 ch\u1eef H\u00e1n nh\u01b0ng c\u00f3 k\u00e8m nhi\u1ec1u b\u1ea3n di\u1ec5n \u00e2m ra ch\u1eef N\u00f4m, ch\u1eb3ng h\u1ea1n ngo\u00e0i b\u1ea3n Sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi d\u00e0nh cho b\u00ean t\u0103ng c\u00f2n c\u00f3 b\u1ea3n qu\u1ed1c \u00e2m Sa di ni uy nghi d\u00e0nh cho b\u00ean ni, ch\u00fang t\u00f4i d\u1ef1 \u0111\u1ecbnh s\u1ebd phi\u00ean \u00e2m v\u00e0 gi\u1edbi thi\u1ec7u \u1edf m\u1ed9t b\u00e0i kh\u00e1c. Ch\u00fang t\u00f4i s\u1eed d\u1ee5ng b\u1ea3n in l\u1ea1i trong Vi\u1ec7t Nam Ph\u1eadt \u0111i\u1ec3n t\u00f9ng san, \u1edf cu\u1ed1i s\u00e1ch \u0111\u00f3 c\u00f3 ghi l\u00e0: Th\u00e0nh Th\u00e1i th\u1eadp t\u1ee9 ni\u00ean, tu\u1ebf t\u1ea1i Nh\u00e2m D\u1ea7n (1902), \u0111\u00f3 l\u00e0 n\u0103m in c\u1ee7a s\u00e1ch g\u1ed1c m\u00e0 b\u1ed9 Vi\u1ec7t Nam Ph\u1eadt \u0111i\u1ec3n t\u00f9ng san \u0111\u00e3 in l\u1ea1i.<\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 b\u1ed5 sung v\u1ec1 v\u0103n b\u1ea3n ch\u00fang t\u00f4i c\u00f2n c\u00f3 b\u1ea3n in t\u1eeb v\u00e1n l\u01b0u \u1edf ch\u00f9a B\u1ed5 \u0110\u00e0 g\u1ed3m 5 t\u1edd (10 trang) kh\u1eafc tr\u00ean 5 v\u00e1n, \u1edf g\u00e1y s\u00e1ch ch\u1ec9 kh\u1eafc ng\u1eafn g\u1ecdn 4 ch\u1eef l\u00e0 Qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi, sau s\u1ebd g\u1ecdi l\u00e0 b\u1ea3n D, ni\u00ean \u0111\u1ea1i c\u1ee7a b\u1ea3n D hi\u1ec7n ch\u01b0a x\u00e1c \u0111\u1ecbnh \u0111\u01b0\u1ee3c, nh\u01b0ng d\u1ef1a v\u00e0o m\u1ed9t s\u1ed1 ch\u1eef b\u1ea3n D gi\u1ed1ng v\u1edbi C m\u00e0 kh\u00e1c v\u1edbi A, B th\u00ec b\u1ea3n D c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t b\u1ea3n mu\u1ed9n nh\u01b0ng s\u1edbm h\u01a1n b\u1ea3n C (kho\u1ea3ng tr\u01b0\u1edbc \u0111\u1eddi Th\u00e0nh Th\u00e1i m\u1ed9t ch\u00fat).<\/p>\n<p>Do b\u00e0i v\u0103n kh\u00f4ng d\u00e0i l\u1eafm n\u00ean 4 b\u1ea3n tr\u00ean c\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng kh\u00e1 \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 kh\u1ea3o ch\u00fa v\u00e0 kh\u00f4i ph\u1ee5c t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i s\u00e1t nguy\u00ean t\u00e1c.<\/p>\n<p><strong>3. V\u1ec1 n\u1ed9i dung<\/strong><\/p>\n<p>Nh\u01b0 ti\u00eau \u0111\u1ec1 \u0111\u00e3 ph\u1ea3n \u00e1nh r\u00f5, \u0111\u00e2y l\u00e0 10 gi\u1edbi lu\u1eadt c\u1ee7a Sa di trong c\u00e1c s\u00e1ch Lu\u1eadt nghi ch\u1eef H\u00e1n \u0111\u01b0\u1ee3c di\u1ec5n ra qu\u1ed1c \u00e2m v\u00e0 ghi b\u1eb1ng ch\u1eef N\u00f4m. C\u1ee5 th\u1ec3 10 gi\u1edbi \u0111\u00f3 l\u00e0 : 1. S\u00e1t sinh, 2. Th\u00e2u \u0111\u1ea1o (tr\u1ed9m c\u1eafp), 3. D\u00e2m d\u1ee5c, 4. V\u1ecdng ng\u00f4n, 5. \u1ea4m t\u1eedu,\u00a0 6. H\u01b0\u01a1ng hoa, 7. X\u01b0\u1edbng ca, 8. Cao s\u00e0ng (tham gi\u01b0\u1eddng chi\u1ebfu cao sang), 9. Phi th\u1eddi (tham \u0103n u\u1ed1ng), 10 Tr\u00f3c tr\u00ec (tham ti\u1ec1n t\u00e0i).<\/p>\n<p>Th\u00edch Gia Quang v\u00e0 GS. Nguy\u1ec5n T\u00e1 Nh\u00ed nh\u1eadn x\u00e9t: \u201cT\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u00e1o d\u1ee5c r\u1ea5t nghi\u00eam c\u1ea9n, n\u00ean v\u1ed1n ch\u1eef ngh\u0129a hi\u1ec3u bi\u1ebft r\u1ea5t r\u1ed9ng. Sau khi xu\u1ea5t gia ng\u00e0i \u0111\u01b0\u1ee3c T\u1ed5 Ch\u00e2n Nguy\u00ean trao truy\u1ec1n gi\u00e1o ph\u00e1p, n\u00ean r\u1ea5t quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn kinh s\u00e1ch\u2026\u201d, ng\u00e0i Th\u00edch Minh T\u00e2m th\u00ec nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh : \u201cTo\u00e0n v\u0103n vi\u1ebft theo th\u1ec3 l\u1ee5c b\u00e1t, l\u1eddi v\u0103n s\u00fac t\u00edch, song c\u0169ng r\u1ea5t g\u1ea7n v\u1edbi l\u1eddi \u0103n ti\u1ebfng n\u00f3i c\u1ee7a d\u00e2n\u2026\u201d, ch\u00fang t\u00f4i xin b\u1ed5 sung m\u1ed9t nh\u1eadn x\u00e9t n\u1eefa l\u00e0 l\u1ed1i v\u0103n s\u00fac t\u00edch, gi\u1ea3n d\u1ecb, b\u00ecnh d\u00e2n \u0111\u00f3 c\u00f3 phong c\u00e1ch gi\u1ed1ng v\u1edbi l\u1ed1i v\u0103n c\u1ee7a T\u1ed5 Ch\u00e2n Nguy\u00ean, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 truy\u1ec1n t\u00e2m \u1ea5n cho T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng. C\u00e1i hay trong b\u00e0i v\u0103n n\u00e0y c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 \u1edf ch\u1ed7 c\u00f3 c\u00e1c c\u00e2u th\u00e0nh ng\u1eef, t\u1ee5c ng\u1eef b\u00ecnh d\u00e2n \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o v\u00e0 v\u1eadn d\u1ee5ng kh\u00e1 nhu\u1ea7n nhuy\u1ec5n nh\u01b0 \u0111o\u1ea1n n\u00f3i v\u1ec1 gi\u1edbi th\u1ee9 t\u01b0: \u201cC\u00f3 kh\u00f4ng b\u00e0y \u0111\u1eb7t n\u00ean l\u1eddi\u201d, \u201cCh\u1ec9 h\u01b0\u01a1u r\u1eb1ng ng\u1ef1a\u201d, \u201cn\u00f3i v\u1ebb vang\u201d, \u201cl\u01b0\u1ee1i hai chi\u1ec1u\u201d, \u201cgi\u1ea3 t\u00ean d\u1ed1i h\u1ecd\u201d, \u201cmi\u1ec7ng h\u1eb1ng gang th\u00e9p\u201d, \u201cd\u1ea1 h\u1eb1ng gai ch\u00f4ng\u201d, \u201cNg\u00e0n v\u00e0ng kh\u00f4n chu\u1ed9c\u201d,\u2026 Ngo\u00e0i ra, c\u00e1c t\u1eeb c\u1ed5 d\u00f9ng trong b\u00e0i c\u0169ng n\u00ean th\u1ed1ng k\u00ea \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c v\u1ee5 c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u, v\u00ec \u0111\u00e3 r\u00f5 \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1eddi \u0111i\u1ec3m s\u00e1ng t\u00e1c c\u1ee7a t\u00e1c ph\u1ea9m n\u00e0y l\u00e0 n\u0103m 1726 n\u00ean d\u1ef1a v\u00e0o \u0111\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 so s\u00e1nh \u0111\u00e1nh gi\u00e1 ni\u00ean \u0111\u1ea1i c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ea3n N\u00f4m b\u1ecb m\u1ea5t ph\u1ea7n ghi n\u0103m in (n\u1ebfu c\u00f3 c\u00e1c t\u1eeb c\u1ed5 t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1).<\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 c\u00e1c nh\u00e0 nghi\u00ean c\u1ee9u v\u00e0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 th\u00eam t\u01b0 li\u1ec7u t\u00ecm hi\u1ec3u v\u1ec1 th\u00e2n th\u1ebf s\u1ef1 nghi\u1ec7p v\u00e0 t\u1ea5m l\u00f2ng cao th\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng L\u00e2n Gi\u00e1c, ch\u00fang t\u00f4i xin phi\u00ean \u00e2m ch\u00fa gi\u1ea3i l\u1ea1i to\u00e0n b\u1ed9 b\u00e0i Lu\u1eadt nghi n\u00e0y, l\u1ea5y b\u1ea3n C l\u00e0m b\u1ea3n tr\u1ee5c, v\u00ec b\u1ea3n n\u00e0y \u1edf trong b\u1ed9 L\u1ec5 t\u1ee5ng t\u1eadp y\u1ebfu ch\u01b0 nghi l\u00e0 s\u00e1ch r\u1ea5t ph\u1ed5 th\u00f4ng, \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c nhi\u1ec1u ch\u00f9a in l\u1ea1i nhi\u1ec1u l\u1ea7n. V\u1ec1 h\u00ecnh th\u1ee9c tr\u00ecnh b\u00e0y, ch\u00fang t\u1ed7i v\u1eabn d\u00f9ng l\u1ea1i c\u00e1c ch\u00fa gi\u1ea3i x\u00e9t th\u1ea5y ph\u00f9 h\u1ee3p c\u1ee7a c\u00e1c TT. Th\u00edch Gia Quang v\u00e0 GS. Nguy\u1ec5n T\u00e1 Nh\u00ed, ch\u1ec9 b\u1ecf v\u00e0i ch\u00fa th\u00edch kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi b\u1ea3n C m\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i ch\u1ecdn l\u00e0m b\u1ea3n tr\u1ee5c, v\u00e0 v\u1eabn \u0111\u1ec3 ch\u00fa th\u00edch \u1edf cu\u1ed1i b\u00e0i, c\u00f2n nh\u1eefng ch\u00fa th\u00edch ri\u00eang c\u1ee7a ch\u00fang t\u00f4i th\u00ec \u0111\u1ec3 \u1edf ch\u00e2n trang. Khi ch\u00fa th\u00edch ch\u00fang t\u00f4i c\u0169ng \u0111\u00e3 c\u00f3 ch\u1ee7 \u00fd tr\u00e1nh tr\u00f9ng l\u1eb7p v\u1edbi c\u00e1c v\u1ecb ti\u1ec1n b\u1ed1i ch\u1eb3ng h\u1ea1n v\u1ec1 ch\u1eef c\u1ed5 th\u00ec ch\u00fang t\u00f4i thi\u00ean v\u1ec1 c\u00e1ch l\u00fd gi\u1ea3i theo ng\u1eef \u00e2m l\u1ecbch s\u1eed.<\/p>\n<p>V\u00ec l\u1eddi t\u1ef1a \u1edf c\u1ed5 b\u1ea3n 1726 c\u0169ng r\u1ea5t quan tr\u1ecdng \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u r\u00f5 vi\u1ec7c ph\u00e2n chia gi\u1edbi ph\u1ea9m Ph\u1eadt gi\u00e1o th\u00e0nh ng\u0169 gi\u1edbi, th\u1eadp gi\u1edbi,\u2026 n\u00ean ch\u00fang t\u00f4i c\u0169ng phi\u00ean ch\u00fa \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 v\u00e0 \u0111\u01b0a v\u00e0o \u0111\u1ec3 vi\u1ec7c gi\u1edbi thi\u1ec7u t\u00e1c ph\u1ea9m kinh \u0111i\u1ec3n n\u00e0y c\u1ee7a T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng L\u00e2n Gi\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ecdn v\u1eb9n.<\/p>\n<p><strong>B\u00c0I T\u1ef0A XU\u1ea4T GIA SA DI QU\u1ed0C \u00c2M TH\u1eacP GI\u1edaI<\/strong><\/p>\n<p>(Theo b\u1ea3n AB.366 l\u01b0u \u1edf Th\u01b0 vi\u1ec7n Vi\u1ec7n Nghi\u00ean c\u1ee9u H\u00e1n N\u00f4m)<\/p>\n<p>L\u00e2n Gi\u00e1c Sa di Nh\u01b0 Nh\u01b0 Tr\u1eebng Tr\u1eebng phi\u00ean th\u00edch.<\/p>\n<p>Th\u01b0\u1ee3ng Ph\u00fac huy\u1ec7n, S\u00f9ng Ph\u00fac t\u1ef1 t\u00e0ng b\u1ea3n.<\/p>\n<p><strong>T\u1ef1:<\/strong><\/p>\n<p>Gi\u1edbi l\u00e0 ph\u00e9p B\u1ee5t v\u1eady. B\u1ee5t \u0111\u1ecbnh l\u00e0m gi\u1edbi ph\u1ea9m b\u1ed1n \u0111\u00e0n. Cho th\u1ebf nh\u00e2n c\u00f4ng phu ng\u00e0y th\u00e1ng tu t\u1eadp ti\u1ebfn d\u1ea7n.<\/p>\n<p>\u0110\u00e0n th\u1ee9 nh\u1ea5t trao n\u0103m gi\u1edbi cho k\u1ebb c\u00f2n t\u1ea1i gia. Nam x\u01b0ng r\u1eb1ng \u01afu b\u00e0 t\u1eafc, c\u0169ng x\u01b0ng r\u1eb1ng \u1ed4 ba s\u00e1ch gi\u00e0. N\u1eef x\u01b0ng r\u1eb1ng \u01afu b\u00e0 di, c\u0169ng x\u01b0ng r\u1eb1ng \u1ed4 ba t\u01b0 gi\u00e0. \u1ea4y l\u00e0 gi\u1edbi ph\u1ea9m thi\u1ec7n nam t\u00edn n\u1eef \u0111\u00e0n.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 hai trao m\u01b0\u1eddi gi\u1edbi cho k\u1ebb m\u1edbi xu\u1ea5t gia. Nam x\u01b0ng r\u1eb1ng Sa di t\u0103ng. N\u1eef x\u01b0ng r\u1eb1ng Sa di ni. \u1ea4y l\u00e0 gi\u1edbi ph\u1ea9m ti\u1ec3u t\u0103ng tr\u01b0\u1eddng trai th\u1ebf ph\u00e1t \u0111\u00e0n.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 ba nam th\u1ee5 hai tr\u0103m n\u0103m m\u01b0\u01a1i gi\u1edbi x\u01b0ng r\u1eb1ng T\u1ec9 kh\u01b0u t\u0103ng, c\u0169ng x\u01b0ng r\u1eb1ng B\u1eadt s\u00f4 t\u0103ng. N\u1eef th\u1ee5 n\u0103m tr\u0103m gi\u1edbi x\u01b0ng r\u1eb1ng T\u1ec9 kh\u01b0u ni, c\u0169ng x\u01b0ng r\u1eb1ng B\u1eadt s\u00f4 ni. V\u00ec n\u1eef nh\u00e2n t\u00ednh \u0111a tham d\u1ee5c, v\u1eady n\u00ean gi\u1edbi lu\u1eadt gia b\u1ed9i. \u1ea4y l\u00e0 gi\u1edbi ph\u1ea9m \u0111\u1ea5ng cao t\u0103ng.<\/p>\n<p>\u0110\u00e0n th\u1ee9 t\u01b0 b\u1ed1n tr\u0103m gi\u1edbi x\u01b0ng r\u1eb1ng B\u1ed3 t\u00e1t. \u1ea4y l\u00e0 Ti\u1ebfn s\u0129 nh\u00e0 thi\u1ec1n. R\u1ea5t[3] ph\u1ea9m tu h\u00e0nh. Sau n\u1eefa m\u1edbi h\u1ea7u ti\u1ebfn l\u00ean Ph\u1eadt.<\/p>\n<p>Ph\u1eadt nh\u01b0 qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng, gi\u1edbi nh\u01b0 ph\u00e1p lu\u1eadt, T\u0103ng nh\u01b0 tri\u1ec1u th\u1ea7n. Qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ecbnh ph\u00e1p lu\u1eadt cho tri\u1ec1u th\u1ea7n. Tri\u1ec1u th\u1ea7n v\u00e2ng ph\u00e1p lu\u1eadt ch\u01b0ng[4] qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng, truy\u1ec1n ph\u00e1p lu\u1eadt cho d\u00e2n th\u1ee9. Th\u1eeda[5] r\u1eb1ng Ph\u1eadt ph\u00e1p d\u1eef v\u01b0\u01a1ng ph\u00e1p \u0111\u1ed3ng. T\u01b0\u1ee3ng vi ph\u00e1p \u1ea5y v\u1eady.<\/p>\n<p>Nh\u01b0 Nh\u01b0 th\u1ea5y trong lu\u1eadt t\u1ea1ng gi\u1edbi ph\u00e1p c\u1ea9n nghi\u00eam, h\u1ed9i th\u1ea5y[6] ch\u00fang t\u0103ng th\u1ee5 tr\u00ec th\u1ea5t th\u1ed1. Ho\u1eb7c c\u00f3 k\u1ebb tr\u01b0\u1eddng trai th\u1ebf ph\u00e1t m\u00e0 th\u1ee5 n\u0103m gi\u1edbi ph\u1ea9m t\u1ea1i gia, khi\u1ebfn cho k\u1ebb t\u1ea1i th\u1ebf t\u1ee5c gia th\u1eddi ch\u1eb3ng c\u00f3 gi\u1edbi ph\u1ea9m m\u00e0 th\u1ee5. H\u1eb1ng th\u1ea5y thau v\u00e0ng h\u1ed7n t\u1ea1p, nh\u00e2n ch\u01b0ng ng\u1ecdc \u00edt \u0111\u00e1 nhi\u1ec1u, ch\u1eb3ng thuy\u1ebft[7] k\u1ebb c\u00f3 bi\u1ebft m\u00e0 ch\u1eb3ng tu, kh\u00e1 th\u01b0\u01a1ng k\u1ebb c\u00f3 l\u00f2ng tu, m\u00e0 th\u1ea7y h\u1ed5[8] th\u1ea7y ch\u1eb3ng truy\u1ec1n, m\u00ecnh n\u00f3i m\u00ecnh ch\u1eb3ng bi\u1ebft.<\/p>\n<p>V\u1eady Nh\u01b0 Nh\u01b0 th\u1ec3 l\u00f2ng[9] t\u1eeb m\u1eabn, g\u00e1c \u0111\u1ec3 ch\u1eb3ng \u0111\u00e0nh, nh\u00e2n c\u1ee9 trong lu\u1eadt t\u1ea1ng m\u01b0\u1eddi gi\u1edbi xu\u1ea5t gia, ng\u1ee5[10] ti\u1ebfng qu\u1ed1c \u00e2m, m\u1edf \u0111\u01b0\u1eddng thu\u1eadn ti\u1ec7n, tuy ch\u1eb3ng \u00edch t\u1edbi k\u1ebb cao nh\u00e2n \u0111\u1ea1i s\u0129, song c\u0169ng l\u1ee3i cho ng\u01b0\u1eddi nh\u1eadp h\u1ecdc ti\u1ec3u t\u0103ng. Nh\u1eabn[11] c\u00f3 ai nh\u00e2n \u0111\u1ea5y m\u00e0 n\u00ean, th\u1eddi Nh\u01b0 Nh\u01b0 vun (b\u00f3n) c\u1ed9i B\u1ed3 \u0111\u1ec1, lau \u0111\u00e0i minh k\u00ednh c\u0169ng l\u00e0 c\u00f4ng v\u1eady.<\/p>\n<p>Th\u1eddi B\u1ea3o Th\u00e1i th\u1ea5t ni\u00ean tu\u1ebf t\u1ea1i B\u00ednh Ng\u1ecd T\u00e2n S\u1eedu nguy\u1ec7t th\u1eadp ng\u0169 nh\u1eadt th\u01b0 vu Li\u00ean T\u00f4ng t\u1ef1 Ly Tr\u1ea7n Vi\u1ec7n.<\/p>\n<p>(Cu\u1ed1i b\u00e0i t\u1ef1a c\u00f3 \u0111\u00f3ng hai con d\u1ea5u:D\u1ea5u tr\u00ean ch\u1eef kh\u1eafc ch\u00ecm: L\u00e2n Gi\u00e1c Sa M\u00f4n. D\u1ea5u d\u01b0\u1edbi ch\u1eef kh\u1eafc n\u1ed5i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecdc: Th\u00edch \u1ea4n Nh\u01b0 Nh\u01b0, Nh\u01b0 Nh\u01b0 Th\u00edch \u1ea4n, Th\u00edch Nh\u01b0 Nh\u01b0 \u1ea4n.<\/p>\n<p><em>Nh\u1eadn x\u00e9t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean b\u1ea3n N\u00f4m:<\/em> B\u1ea3n N\u00f4m nay l\u00e0 m\u1ed9t \u00e1nh v\u0103n hay v\u00e0 kh\u00fac tri\u1ebft, \u00fd t\u1ee9 minh b\u1ea1ch r\u00f5 r\u00e0ng, tr\u1eeb v\u00e0i t\u1eeb h\u01a1i c\u1ed5 ra th\u00ec ng\u01b0\u1eddi b\u00ecnh th\u01b0\u1eddng ng\u00e0y nay \u0111\u1ecdc c\u0169ng hi\u1ec3u \u0111\u01b0\u1ee3c ngay. V\u0103n hay nh\u1edd c\u00f3 d\u00f9ng m\u1ed9t s\u1ed1 \u1ea9n d\u1ee5 v\u00ed von kh\u00e1 b\u00ecnh d\u00e2n, c\u00e2u ch\u1eef tuy kh\u00f4ng \u0111\u1ed1i chu\u1ea9n theo lu\u1eadt bi\u1ec1n ng\u1eabu nh\u01b0ng v\u1eabn c\u00f3 nh\u1ecbp \u0111i\u1ec7u d\u1ec5 nghe d\u1ec5 \u0111\u1ecdc, v\u00ed d\u1ee5 \u201cPh\u1eadt nh\u01b0 qu\u1ed1c v\u01b0\u01a1ng, gi\u1edbi nh\u01b0 ph\u00e1p lu\u1eadt, T\u0103ng nh\u01b0 tri\u1ec1u th\u1ea7n\u201d, \u201cH\u1eb1ng th\u1ea5y thau v\u00e0ng h\u1ed7n t\u1ea1p, nh\u00e2n ch\u01b0ng ng\u1ecdc \u00edt \u0111\u00e1 nhi\u1ec1u\u201d , \u201cb\u00f3n c\u1ed9i B\u1ed3 \u0111\u1ec1, lau \u0111\u00e0i minh k\u00ednh\u201d,\u2026)<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"penci-lazy size-full wp-image-15885 lazyloaded pcloaded\" title=\"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m &quot;Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi&quot; 8\" src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-1.jpg\" alt=\"Tap Chi Nghien Cuu Phat Hoc Nghien Cuu Van Ban Nom Xuat Gia Sa Di Quoc Am Thap Gioi 1\" width=\"297\" height=\"387\" data-src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-1.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-1.jpg 297w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-1-269x350.jpg 269w\" data-ll-status=\"loaded\" \/><\/p>\n<p><strong>XU\u1ea4T GIA SA DI QU\u1ed0C \u00c2M TH\u1eacP GI\u1edaI<\/strong><\/p>\n<p>1. L\u00e2n Gi\u00e1c Sa di Nh\u01b0 Nh\u01b0 phi\u00ean d\u1ecbch<\/p>\n<p>Nh\u01b0 Nh\u01b0 v\u00e2ng gi\u00e1o Ch\u00e2n Nguy\u00ean<\/p>\n<p>Di\u1ec5n d\u01b0\u01a1ng lu\u1eadt t\u1ea1ng l\u01b0u truy\u1ec1n l\u00e2u xa.<\/p>\n<p>L\u00e0nh thay k\u1ebb m\u1edbi xu\u1ea5t gia<\/p>\n<p>5. G\u01b0\u1ee3ng trao m\u01b0\u1eddi gi\u1edbi g\u1ecdi l\u00e0 Sa Di.<\/p>\n<p>Tr\u01b0\u1edbc \u0111\u00e0n b\u1ed1n nguy\u1ec7n ba qui<\/p>\n<p>Th\u1ebf tr\u1eeb l\u0129nh l\u1ea5y \u0111i\u1ec1n y v\u1eadn m\u00ecnh.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 nh\u1ea5t l\u00e0 gi\u1edbi s\u00e1t sinh<\/p>\n<p>T\u1eeb bi \u0111\u1ea1o \u1ea5y l\u01b0u t\u00ecnh t\u1ea1i[12] nh\u00e2n.<\/p>\n<p>10. Mu\u00f4n lo\u00e0i h\u1ec5 gi\u1ed1ng c\u00f3 th\u00e2n<\/p>\n<p>Th\u1eeda t\u00ecnh[13] mu\u1ed1n s\u1ed1ng d\u1ec5 ph\u00e2n kh\u00e1c[14] g\u00ec.<\/p>\n<p>C\u0169ng d\u00f2ng m\u1ed9t t\u00ednh[15] linh tri.<\/p>\n<p>V\u1ea9y l\u00f4ng s\u1eebng vu\u1ed1t h\u00ecnh tuy ch\u1eb3ng c\u00f9ng.<\/p>\n<p>Lu\u00e2n h\u1ed3i chuy\u1ec3n ki\u1ebfp kh\u00f4n th\u00f4ng<\/p>\n<p>15. Ho\u1eb7c l\u00e0 cha m\u1eb9 v\u1ee3 ch\u1ed3ng anh em.<\/p>\n<p>\u0110\u1ed5i th\u00e2n l\u1ea1 d\u1ea5u kh\u00f4n t\u00ecm<\/p>\n<p>L\u1ed9n v\u00e0o s\u00e2u b\u1ecd mu\u00f4ng chim kh\u00e1c lo\u00e0i.<\/p>\n<p>Gi\u1ebft l\u1ea7m \u0103n l\u1ee1 d\u00f4ng d\u00e0i<\/p>\n<p>Tr\u1ea3 \u00e2n l\u00e0m o\u00e1n bao n\u00e0i nghi\u1ec7p duy\u00ean.<\/p>\n<p>20. V\u1eady n\u00ean \u0111i\u1ec7n b\u1ee5t am thi\u1ec1n<\/p>\n<p>Ti\u1ebfc ng\u00e0i ph\u1ea3i d\u1ea1y[16] che \u0111\u00e8n h\u00e1 nga[17].<\/p>\n<p>N\u01b0\u1edbc \u0103n l\u1ea5y v\u1ea3i l\u1ecdc qua<\/p>\n<p>B\u01b0\u1edbc \u0111i ph\u00f2ng k\u1ebbo x\u00f4ng pha \u0111\u1ea1p gi\u00e0y[18].<\/p>\n<p>Ch\u1edb nu\u00f4i mu\u00f4ng[19], gi\u1eef tr\u00e2u c\u00e0y<\/p>\n<p>25. G\u1eedi l\u00f2ng kh\u00f4ng kh\u00f3[20] \u0103n m\u00e0y th\u1eadp ph\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>E tr\u1eeb s\u00e2u l\u00e1 b\u1ecd t\u01b0\u01a1ng<\/p>\n<p>Thu\u1ed1c d\u00f9ng th\u1ea3o m\u1ed9c k\u1ebbo ph\u01b0\u01a1ng v\u1eadt lo\u00e0i.[21]<\/p>\n<p>Th\u00e2u \u0111\u1ea1o l\u00e0 gi\u1edbi th\u1ee9 hai<\/p>\n<p>Ngay l\u00f2ng l\u1ecd ph\u1ea3i then c\u00e0i ch\u1eeda tin.<\/p>\n<p>30. M\u1ed9t t\u01a1 xem b\u1eb5ng[22] mu\u00f4n ngh\u00ecn<\/p>\n<p>C\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ch\u1eb3ng nh\u1eefng b\u1ea1c ti\u1ec1n m\u1edbi r\u0103n.<\/p>\n<p>Ch\u1eb3ng cho ch\u1eb3ng l\u1ea5y l\u00e0m ng\u1ea7n[23]<\/p>\n<p>C\u00e0nh c\u00e2y ng\u1ecdn c\u1ecf m\u1ed7 ph\u00e2n m\u1ef1a h\u1ec1[24]<\/p>\n<p>Kinh r\u1eb1ng: \u201cM\u1ed9t g\u00e3 Sa di<\/p>\n<p>35. Tr\u1ed9m b\u00e1nh t\u0103ng ch\u00fang trai th\u00ec ba phen.<\/p>\n<p>M\u1ed9t Sa di tr\u1ed9m \u0111\u01b0\u1eddng ph\u00e8n<\/p>\n<p>V\u1eadt khinh t\u00ecnh tr\u1ecdng ng\u1ee1 h\u00e8n[25] ch\u1eb3ng ph\u00e2n.<\/p>\n<p>M\u1ed9t Sa di tr\u1ed9m tr\u00e1i[26] \u0103n<\/p>\n<p>Ba ng\u01b0\u1eddi \u1ea5y ph\u1ea3i \u0111\u1ecda th\u00e2n tam \u0111\u1ed3<\/p>\n<p>40. Khuy\u00ean ai ai ngh\u0129 \u0111\u1ea5y cho<\/p>\n<p>Li\u1ebfc g\u01b0\u01a1ng k\u1ebb tr\u01b0\u1edbc m\u00e0 tu s\u1eeda m\u00ecnh<\/p>\n<p>N\u1ebfu c\u00f2n v\u1eadt m\u1eaft gian manh[27]<\/p>\n<p>L\u1ecdn \u0111\u1eddi chay l\u1ea1t c\u00f4ng tr\u00ecnh b\u1ecf \u0111\u00e2u<\/p>\n<p>R\u0103n l\u00f2ng ch\u1eb3ng nh\u1eefng xuy\u00ean th\u00e2u<\/p>\n<p>45. T\u1ed5n nh\u00e2n \u00edch k\u1ef7 th\u1ea5y \u00e2u ch\u1edb l\u00e0m<\/p>\n<p>Bao gi\u1edd l\u1ecdt kh\u1ecfi[28] ngu\u1ed3n tham<\/p>\n<p>\u0110\u1ed9 m\u00ecnh m\u1edbi bi\u1ebft tr\u1ea7n ph\u00e0m kh\u00e1c xa<\/p>\n<p>D\u00e2m d\u1ee5c[29] l\u00e0 gi\u1edbi th\u1ee9 ba<\/p>\n<p>C\u1ed5 kim bi\u1ebft[30] m\u1ea5y tay gi\u00e0 ch\u1ecbu non.<\/p>\n<p>50. \u0110\u00e3 r\u1eb1ng b\u1ecf r\u1ebb v\u1ee3 con<\/p>\n<p>T\u0103ng ph\u00f2ng sao c\u00f3 khu\u00ea m\u00f4n t\u1ea3o t\u1ea7n.<\/p>\n<p>N\u1ebfu m\u00e0 d\u1ee5c gi\u1edbi \u0111\u00e3 g\u1ea7n<\/p>\n<p>M\u00e1y Thi\u1ec1n d\u1ec5 \u0111\u1ed9ng kh\u00f4n ph\u00e2n c\u00f5i b\u1edd.<\/p>\n<p>T\u1ea5c m\u00e2y v\u1ea7ng nguy\u1ec7t n\u00ean m\u1edd<\/p>\n<p>55. V\u00f4 t\u00e2m \u0111\u1ed5i[31] c\u1ea3nh bao gi\u1edd ch\u1eeda hay.<\/p>\n<p>H\u00e1i ba n\u0103m \u0111\u1ed1t m\u1ed9t gi\u00e2y<\/p>\n<p>D\u00e1i khi ti\u1ebfc[32] c\u1ee7i m\u00e0 c\u00e2y ch\u1eb3ng c\u00f2n.<\/p>\n<p>V\u1eadt chi nguy\u1ec7t ph\u1ea5n hoa son[33]<\/p>\n<p>Kh\u1ee9ng m\u00e0i gan s\u1eaft cho m\u00f2n c\u1edb sao.<\/p>\n<p>60. V\u00ed nh\u01b0[34] b\u1ec3 \u00e1i hay d\u00e0o[35]<\/p>\n<p>Ch\u1edb th\u00ec c\u00f2n g\u1eedi[36] m\u00ecnh v\u00e0o l\u00e0m chi.<\/p>\n<p>Kinh r\u1eb1ng: \u201cC\u00f3 b\u1eadt s\u00f4 ni,<\/p>\n<p>M\u1ed9ng l\u00f2ng d\u00e2m d\u1ee5c l\u1ea1i khi ph\u00e1p m\u00e0u<\/p>\n<p>R\u1eb1ng d\u00e2m ch\u1eb3ng s\u00e1t ch\u1eb3ng th\u00e2u.<\/p>\n<p>65. H\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi ch\u1eb3ng c\u00f3 t\u1ed9i \u0111\u00e2u t\u1edbi[37] m\u00ecnh.<\/p>\n<p>B\u1ed7ng kh\u00f4ng m\u00e3nh h\u1ecfa t\u1ef1 sinh<\/p>\n<p>Ph\u00fat gi\u00e2y ch\u00e1y h\u1ebft th\u00e2n h\u00ecnh ch\u1eb3ng d\u01b0\u201d.<\/p>\n<p>V\u1ecdng ng\u00f4n l\u00e0 gi\u1edbi th\u1ee9 t\u01b0<\/p>\n<p>Ch\u1eb3ng cho h\u01b0 th\u1ef1c th\u1ef1c h\u01b0 d\u1ed1i ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>70. C\u00f3 kh\u00f4ng b\u00e0y \u0111\u1eb7t n\u00ean l\u1eddi<\/p>\n<p>Ch\u1ec9 h\u01b0\u01a1u r\u1eb1ng ng\u1ef1a t\u01a1i b\u1eddi d\u1ecdc ngang<\/p>\n<p>\u1ef6 ng\u1eef l\u00e0 n\u00f3i v\u1ebb vang[38]<\/p>\n<p>Quy\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed9ng d\u1ee5c mua th\u01b0\u01a1ng ch\u00e1c h\u1eddn.<\/p>\n<p>Ph\u1ec9nh ph\u1edd th\u00eau d\u1ec7t d\u1ed7 m\u01a1n<\/p>\n<p>75. Khi\u1ebfn l\u00f2ng \u0111\u00e1 s\u1eaft n\u00ean s\u1eddn n\u00ean xi\u00eau.<\/p>\n<p>L\u01b0\u1ee1ng thi\u1ec7t l\u00e0 l\u01b0\u1ee1i hai chi\u1ec1u<\/p>\n<p>\u1ede \u0111\u00e2y n\u00f3i \u0111\u00f3 xui y\u00eau k\u1ebft th\u00f9.<\/p>\n<p>Mi\u1ec7ng b\u1eb1ng tr\u00e1o tr\u1edf[39] xi\u1ec3m vu[40]<\/p>\n<p>Gi\u1ea3 t\u00ean d\u1ed1i h\u1ecd b\u00f4n xu ch\u1eb3ng th\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p>80. \u00c1c kh\u1ea9u l\u00e0 n\u00f3i[41] d\u1eef d\u00e0ng<\/p>\n<p>\u0110e loi[42] ch\u1eedi m\u1eafng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e0ng tranh n\u0103ng.<\/p>\n<p>H\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi g\u01b0\u01a1m gi\u00e1o \u0111\u00e2u b\u1eb1ng<\/p>\n<p>Mi\u1ec7ng h\u1eb1ng gang th\u00e9p d\u1ea1 h\u1eb1ng gai ch\u00f4ng.<\/p>\n<p>Kh\u1ea9u nghi\u1ec7p v\u1ed1n \u1ea5y[43] gian h\u00f9ng<\/p>\n<p>85. Di\u1ec7t tr\u1eeb kh\u1ecfi c\u1ea3 m\u1edbi mong t\u00f3t v\u1eddi<\/p>\n<p>Ng\u00e0n v\u00e0ng kh\u00f4n chu\u1ed9c m\u1ed9t l\u1eddi<\/p>\n<p>V\u00ed r\u1eb1ng n\u00f3i kh\u00f3 ch\u1eb3ng ch\u01a1i ch\u1edb l\u1ea7m.<\/p>\n<p>\u1ea4m t\u1eedu l\u00e0 gi\u1edbi th\u1ee9 n\u0103m<\/p>\n<p>K\u1ebbo cho cu\u1ed3ng d\u01b0\u1ee3c b\u00e1 x\u00e2m t\u00ednh th\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p>90. \u0110\u1ec3 cho tr\u00ed tu\u1ec7 ch\u1ee7 tr\u01b0\u01a1ng<\/p>\n<p>K\u1ebbo hao tinh huy\u1ebft k\u1ebbo th\u01b0\u01a1ng kh\u00ed th\u1ea7n.<\/p>\n<p>H\u00e3y suy t\u1eeb c\u00f5i h\u01b0\u01a1ng l\u00e2n[44]<\/p>\n<p>X\u01b0a nay v\u00ec r\u01b0\u1ee3u b\u1ecf th\u00e2n m\u1ea5y ng\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>Th\u1ea7n men m\u1ed9t \u0111o\u1ea1n vui c\u01b0\u1eddi<\/p>\n<p>95. T\u00ednh m\u00ecnh kh\u00e1c \u0111\u00e3 n\u0103m m\u01b0\u1eddi d\u1eb7m xa [45]<\/p>\n<p>L\u1ea1i th\u00eam r\u1ee7 nguy\u1ec7t quy\u1ebfn hoa<\/p>\n<p>Trong khi ch\u1eb3ng t\u1ec9nh, ai l\u00e0 c\u00f3 kh\u00f4n.<\/p>\n<p>Hu\u1ed1ng \u0111\u00e0 \u0111\u1ee9ng c\u1eeda sa m\u00f4n<\/p>\n<p>Th\u1ebf gian m\u1ed9t ti\u1ebfng suy t\u00f4n l\u00e0 Th\u00e0y.<\/p>\n<p>100. Tr\u00f2n \u0111\u1ea7u vu\u00f4ng \u00e1o d\u01b0\u1eddng n\u00e0y<\/p>\n<p>M\u1ed9ng tr\u1ea7n ch\u1eeda t\u1ec9nh c\u00f2n say l\u1ea5y g\u00ec?<\/p>\n<p>Tr\u0103m n\u0103m th\u1ec3 \u0111\u00e3 \u0111\u1ecbnh k\u1ef3<\/p>\n<p>T\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng r\u00f9a h\u1ea1c th\u1ef1c th\u00ec th\u01b0\u1edbc gang[46].<\/p>\n<p>S\u00e1 tua ph\u1ea3n chi\u1ebfu h\u1ed3i quang<\/p>\n<p>105. T\u1ec9nh h\u1ed3n trong gi\u1ea5c ho\u00e0ng l\u01b0\u01a1ng m\u1edbi m\u00e0u<\/p>\n<p>C\u00f2n mang thu\u1ed1c d\u1ea1i trong b\u1ea7u<\/p>\n<p>Th\u00ec m\u00ea h\u1ed3 \u0111i\u1ec7p th\u1ec3 \u00e2u \u0111\u1ebfn gi\u00e0.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 s\u00e1u l\u00e0 gi\u1edbi h\u01b0\u01a1ng hoa<\/p>\n<p>H\u00ecnh dung ch\u1eb3ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u01b0\u1ee3t l\u00e0 \u0111i\u1ec3m trang.<\/p>\n<p>110. Cho hay th\u00ec s\u1ef1 v\u1ebb vang<\/p>\n<p>Tho\u00e1ng qua v\u1eabn t\u1ef1a m\u1ed9t tr\u00e0ng m\u1ed9ng xu\u00e2n.<\/p>\n<p>Hoa tr\u01b0\u1edbc m\u1eaft, v\u1eadt ngo\u00e0i th\u00e2n<\/p>\n<p>V\u00f4 m\u00f9i m\u00e0 l\u1ea1i c\u00f3 ph\u00e2n \u0111\u1ed9ng t\u00ecnh<\/p>\n<p>V\u00ed d\u00f9 gi\u1edbi t\u1ecbnh tu\u1ec7 minh<\/p>\n<p>115. H\u01b0\u01a1ng n\u00e0o h\u01a1n n\u1eefa h\u01b0\u01a1ng m\u00ecnh th\u01a1m tho.<\/p>\n<p>\u00c1o xi\u00eam th\u00ec d\u00f9ng v\u1ea3i th\u00f4<\/p>\n<p>Ru\u1ed9t t\u1eb1m l\u00f4ng th\u00fa ch\u1eb3ng cho \u0111o\u00e1i ho\u00e0i<\/p>\n<p>Th\u00f3i th\u01b0\u1eddng t\u00eda l\u1ea1t th\u1eafm[47] phai<\/p>\n<p>Ta th\u00ec \u00e1o v\u1ea3i ch\u1ec9 gai \u0111\u1ea1o b\u1ec1n.<\/p>\n<p>120. Cho hay d\u00f2ng b\u1ee5t gi\u1ed1ng ti\u00ean<\/p>\n<p>Gi\u00e0y[48] r\u01a1m n\u00f3n l\u00e1 c\u0169ng n\u00ean ch\u1eb3ng n\u1ec1.<\/p>\n<p>Th\u1ebf t\u00ecnh b\u1ed7 b\u00e3 r\u1eb1ng qu\u00ea<\/p>\n<p>Ta x\u01b0ng n\u1ea1p t\u1eed d\u1ea7u ch\u00ea m\u1eb7c l\u00f2ng<\/p>\n<p>\u0110\u00f2i khi[49] bia t\u1ea1c \u1ea5n phong<\/p>\n<p>125. Nghi\u1ec7m thay h\u1ec5 s\u1eafc th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec.<\/p>\n<p>Ngh\u0129 c\u00e2u \u201cnh\u1ea5t thi\u1ebft h\u1eefu vi\u201d<\/p>\n<p>M\u00e0 xem l\u1ecd ph\u1ea3i n\u00f3i[50] chi n\u1eefa l\u00e0<\/p>\n<p>Th\u1ee9 b\u1ea3y l\u00e0 gi\u1edbi x\u01b0\u1edbng ca<\/p>\n<p>K\u1ebbo cho t\u01a1 tr\u00fac x\u00e2m pha t\u00ednh t\u00ecnh.<\/p>\n<p>130. H\u1ec5 lo\u00e0i c\u1ea7m s\u1eaft ti\u00eau s\u00eanh<\/p>\n<p>C\u00f9ng n\u01a1i m\u00faa h\u00e1t d\u1eadp d\u00ecnh nh\u1edfn nh\u01a1<\/p>\n<p>Mi\u1ec5n lo\u00e0i \u0111\u00e1nh \u0111\u00e1o b\u1ea1c c\u1edd<\/p>\n<p>C\u00f9ng n\u01a1i \u0111i\u1ebfm r\u01b0\u1ee3u l\u1ea7u th\u01a1 ch\u01a1i b\u1eddi.<\/p>\n<p>T\u0103ng Ni tu ch\u1eeda tr\u1ecdn \u0111\u1eddi<\/p>\n<p>135. Gi\u1eef c\u1ea7m gi\u1edbi ph\u00e1p m\u1ef1a d\u1eddi b\u1ea3n ch\u00e2n.<\/p>\n<p>Ch\u1eb3ng nghe v\u1ea3 ch\u1eb3ng t\u1edbi g\u1ea7n<\/p>\n<p>L\u00e1nh m\u00ecnh cho tuy\u1ec7t thanh tr\u1ea7n m\u1edbi y\u00eau[51].<\/p>\n<p>G\u00ec h\u01a1n su\u1ed1i ch\u1ea3y th\u00f4ng reo<\/p>\n<p>Thanh cao \u0111\u00e3 g\u00e1c tr\u1ea7n hi\u00eau[52] m\u1edbi t\u00ecm.<\/p>\n<p>140. Y\u00ean vui m\u00e0 ch\u1eb3ng hoang d\u00e2m<\/p>\n<p>L\u1ea1i th\u00eam s\u1ea3ng kh\u00ed d\u01b0\u1ee1ng t\u00e2m ng\u1ee5 nh\u00e0n<\/p>\n<p>K\u1ec7 m\u1ea7u c\u00e2u nhi\u1ec7m mu\u00f4n v\u00e0n<\/p>\n<p>M\u00e0ng chi thanh s\u1eafc trong \u0111o\u00e0n l\u1ee3i danh<\/p>\n<p>S\u1ed1 l\u00e0 h\u1eb1ng thu\u1eadn ch\u00fang sinh<\/p>\n<p>145. Cho n\u00ean l\u1ea1i ph\u1ea3i di\u1ec5n kinh l\u00e0m \u0111\u00e0n<\/p>\n<p>Khoa nghi l\u1ec5 nh\u1ea1c b\u00e1ch ban<\/p>\n<p>M\u1edf quy\u1ec1n ra \u0111\u1ed9 th\u1ebf gian \u0111\u1ea1o tr\u00e0ng.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 t\u00e1m l\u00e0 gi\u1edbi cao s\u00e0ng<\/p>\n<p>D\u1ef1ng l\u1ec1 khi\u00eam h\u1ea1 d\u1ee9t \u0111\u01b0\u1eddng ki\u00eau c\u0103ng.<\/p>\n<p>150. Ph\u00e9p x\u01b0a gi\u01b0\u1eddng d\u00f9ng \u0111\u1eb1ng th\u1eb1ng<\/p>\n<p>Nh\u01b0 Lai t\u00e1m ng\u00f3n \u0111o b\u1eb1ng ch\u1eb3ng qua.<\/p>\n<p>Cao h\u01a1n th\u00ec ph\u1ea1m h\u00e1 nga[53]<\/p>\n<p>S\u00e1 tua g\u00ecn gi\u1eef ti\u1ebft ta ch\u1edb d\u1eddi<\/p>\n<p>N\u01a1i ng\u1ed3i, n\u1eb1m, ch\u1ed1n ngh\u1ec9 ng\u01a1i<\/p>\n<p>155. M\u1ef1a d\u00f9ng tr\u1ea1m tr\u1ed5 v\u1ebd v\u1eddi g\u1ea5m th\u00eau.<\/p>\n<p>Thu\u1edf x\u01b0a \u0111\u1ec7m c\u1ecf ng\u1ed3i hi\u00eau[54]<\/p>\n<p>N\u1eb1m hang \u1edf n\u00fai c\u00f2n nhi\u1ec1u v\u1ebb hay<\/p>\n<p>Hu\u1ed1ng chi d\u00f5i xu\u1ed1ng \u0111\u1eddi nay<\/p>\n<p>\u0110\u00e3 cao gi\u01b0\u1eddng ph\u1ea3n l\u1ea1i d\u00e0y[55] chi\u1ebfu ch\u0103n.<\/p>\n<p>160. H\u01a1n x\u01b0a bi\u1ebft \u0111\u00e3 m\u1ea5y ph\u00e2n<\/p>\n<p>L\u1ecd l\u00e0 r\u1ed9ng r\u00e3i s\u1eafc th\u00e2n l\u00e0m g\u00ec<\/p>\n<p>Qu\u1ed1c s\u01b0 t\u00edch c\u0169 c\u00f2n ghi<\/p>\n<p>Tr\u1ea7m h\u01b0\u01a1ng to\u00e0 b\u00e1u nh\u00e2n v\u00ec vua ban.<\/p>\n<p>L\u00e0m cho m\u01b0\u1eddi ki\u1ebfp nghi\u1ec7p oan<\/p>\n<p>165. L\u1ea1i lo b\u00e1o[56] \u0111\u01b0\u1ee3c tai n\u00e0n m\u1edbi xong.<\/p>\n<p>V\u00ed d\u00f9 ch\u1eb3ng ch\u00fat sai l\u00f2ng<\/p>\n<p>Oan h\u1ed3n Tri\u1ec1u Th\u00e1c c\u00f2n ngong l\u1ea5y[57] g\u00ec.<\/p>\n<p>Th\u1ee9 ch\u00edn l\u00e0 gi\u1edbi phi th\u00ec<\/p>\n<p>C\u1ee9 t\u1eeb nh\u1eadt ng\u1ecd l\u00e0m k\u1ef3 b\u1eefa chay.<\/p>\n<p>170. M\u1ed9t r\u1eb1ng thi\u00ean th\u1ef1c r\u1ea1ng ng\u00e0y<\/p>\n<p>U \u0111\u1ed3[58] ng\u00e3 qu\u1ef7 nghi\u1ec7p \u0111\u1ea7y v\u1ec1 \u00e2m<\/p>\n<p>N\u1ebfu nghe khua b\u00e1t \u0111\u1ed9ng m\u00e2m<\/p>\n<p>D\u1ea1 th\u00e8m d\u1eady l\u1eeda ch\u00e1y x\u00e2m y\u1ebft h\u1ea7u.<\/p>\n<p>V\u1ea3 c\u00f2n \u00fd nhi\u1ec7m c\u01a1 m\u1ea7u<\/p>\n<p>175. Ng\u1ee5 trong gi\u1edbi \u1ea5y \u0111\u1ec3 sau m\u1eadt truy\u1ec1n<\/p>\n<p>H\u1ec5 \u0111\u00e0 l\u1ea1c ph\u00e1t tu thi\u1ec1n<\/p>\n<p>\u0102n t\u1eeb b\u00e1n nh\u1eadt d\u0129 ti\u1ec1n m\u00e0 th\u00f4i[59].<\/p>\n<p>Bui khi th\u1eddi kh\u00ed x\u1ea3y xui<\/p>\n<p>Gi\u00e1[60] s\u01b0\u01a1ng n\u1eafng gi\u00f3 ph\u1ec9 phui[61] ch\u1eb3ng h\u1eb1ng<\/p>\n<p>180. S\u1ef1 ch\u0103ng \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1edb h\u00e1 r\u1eb1ng[62]<\/p>\n<p>B\u1ea5y gi\u1edd gi\u1edbi \u1ea5y d\u01b0\u1eddng b\u1eb1ng b\u1ecf r\u01a1i<\/p>\n<p>Th\u1eeda trong gi\u00e2y ph\u00fat bi\u1ebfn d\u1eddi<\/p>\n<p>R\u1ed9ng cho khi c\u00f3 m\u1eb7t tr\u1eddi c\u0169ng n\u00ean[63].<\/p>\n<p>\u0110\u00e3 l\u00e0nh l\u1ea1i gi\u1eef cho tuy\u1ec1n<\/p>\n<p>185. Xu\u1ea5t gia gi\u1edbi lu\u1eadt m\u01b0\u1eddi thi\u00ean r\u1ea1ch r\u00f2i.<\/p>\n<p>Ngoan t\u0103ng sao b\u1ed7ng quen mui<\/p>\n<p>B\u1ea3o nhau n\u00f3i l\u00fd m\u00e0 lui kh\u00e1 c\u01b0\u1eddi.<\/p>\n<p>Tr\u00f3c tr\u00ec l\u00e0 gi\u1edbi th\u1ee9 m\u01b0\u1eddi<\/p>\n<p>Ch\u1eb3ng n\u1ec1 ph\u00e2n bi\u1ec7t c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi c\u1ee7a ta.<\/p>\n<p>190. B\u1ea1c v\u00e0ng ch\u00e2u b\u00e1u ng\u1ecdc ng\u00e0<\/p>\n<p>T\u01a1 h\u00e0o ch\u1eb3ng \u0111\u01b0\u1ee3c tay tra[64] b\u1eaft c\u1ea7m.<\/p>\n<p>Gi\u1ed1ng hay ho\u1eb7c t\u00ednh m\u00ea t\u00e2m[65]<\/p>\n<p>G\u00e2y tham m\u1ed1ng ho\u1ea1 c\u1ed5 c\u00e2m (kim) \u0111\u00f9ng \u0111\u00f9ng.<\/p>\n<p>M\u01b0\u1ee3n g\u01b0\u01a1ng ng\u01b0\u1eddi Kh\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi S\u00f9ng<\/p>\n<p>195. Gi\u01a1 xem ph\u1ea3i th\u1ea5y v\u00f4 d\u00f9ng hay ch\u0103ng.<\/p>\n<p>Hu\u1ed1ng chi b\u1ecf t\u1ee5c l\u00e0m t\u0103ng<\/p>\n<p>Nam minh \u0111\u00e3 quy\u1ebft c\u00f4n[66] b\u1eb1ng ho\u00e1 bay.<\/p>\n<p>M\u1ed9t b\u00ecnh m\u1ed9t b\u00e1t l\u1ecdn tay<\/p>\n<p>D\u00e0y m\u1ecfng v\u00e0[67] t\u1ea5m \u0111\u1ed5i thay \u0111\u00f4ng h\u00e8.<\/p>\n<p>200. Tuy\u1ebft s\u01b0\u01a1ng th\u00ec \u0111\u00f3i b\u1ee5ng ve<\/p>\n<p>Ch\u1eb3ng c\u1ea7u y\u00eau tr\u1ecdng, ch\u1eb3ng e kh\u1ea5u th\u00f9.<\/p>\n<p>Gi\u00f3 xu\u00e2n \u0111\u1eafp \u0111\u1ed5i tr\u0103ng thu<\/p>\n<p>M\u1eb7c d\u1ea7u th\u00edch \u1edf ngao du r\u1eebng thi\u1ec1n.<\/p>\n<p>N\u01b0\u01a1ng nh\u1edd ph\u00fac l\u1ed9c t\u1ef1 nhi\u00ean<\/p>\n<p>205. C\u1eeda nh\u00e0 c\u01a1m \u00e1o tu\u1ef3 duy\u00ean th\u1ebf t\u00ecnh.<\/p>\n<p>D\u1ea7u ai \u0111on h\u1ecfi[68] l\u1ee3i danh<\/p>\n<p>L\u1eafc \u0111\u1ea7u bi\u1ebfng th\u1ed1t x\u01b0ng m\u00ecnh b\u1ea7n t\u0103ng. [69]<\/p>\n<p>S\u1eaft son m\u1ed9t t\u1ea5m l\u00f2ng h\u1eb1ng<\/p>\n<p>Gi\u1eef m\u01b0\u1eddi gi\u1edbi \u1ea5y kh\u0103ng kh\u0103ng ch\u1edb d\u1eddi<\/p>\n<p>210. Bao gi\u1edd trong s\u1ea1ch c\u1ea3 m\u01b0\u1eddi<\/p>\n<p>V\u1eady sau s\u1ebd nh\u1eafc l\u00ean v\u1eddi (v\u1ecb) T\u1ec9 khi\u00eau.<\/p>\n<p>T\u1ec9 khi\u00eau gi\u1edbi \u0111\u00e3 v\u1eb9n th\u00e2u<\/p>\n<p>Th\u00ec B\u1ed3 t\u00e1t gi\u1edbi m\u1edbi h\u1ea7u b\u01b0\u1edbc l\u00ean.<\/p>\n<p>B\u1ea5y gi\u1edd gi\u1edbi t\u00fac c\u00f4ng vi\u00ean<\/p>\n<p>215. Th\u1ea7n kh\u00e2m qu\u1ef7 ph\u1ee5c \u0111\u00edch n\u00ean T\u0103ng gi\u00e0.<\/p>\n<p>Th\u1eb3ng l\u00ean ch\u00edn ph\u1ea9m \u0111\u00e0i hoa<\/p>\n<p>Ng\u00f5 \u0111\u1ec1n th\u1eeda ch\u00ed xu\u1ea5t gia b\u1ea5y ch\u1ea7y<\/p>\n<p>Thi\u1ebft v\u00ec m\u01b0\u1eddi gi\u1edbi tr\u01b0\u1edbc nay<\/p>\n<p>Xa \u0111\u01b0\u1eddng n\u1eb7ng g\u00e1nh gh\u00ea th\u1ea7y phao tu\u00f4ng.<\/p>\n<p>220. Tr\u00ed ta b\u1ec1n gi\u1eef ch\u1edb bu\u00f4ng<\/p>\n<p>\u0110\u00fac m\u01b0\u1eddi gi\u1edbi \u1ea5y ba vu\u00f4ng b\u1ea3y tr\u00f2n.<\/p>\n<p>Nguy\u1ec7n d\u0129 th\u1eed c\u00f4ng \u0111\u1ee9c<\/p>\n<p>Ti\u00eau kh\u00f4ng v\u00e3ng th\u1ebf khi\u00ean<\/p>\n<p>Quang hi\u1ec3n hi\u1ec7n th\u1ebf nh\u00e2n<\/p>\n<p>Vi\u00ean th\u00e0nh lai th\u1ebf qu\u1ea3<\/p>\n<p>Ch\u00e2n Nguy\u00ean th\u01b0\u1eddng h\u1ea1o h\u1ea1o<\/p>\n<p>T\u00ednh t\u01b0\u1edbng t\u1ef1 Nh\u01b0 Nh\u01b0<\/p>\n<p>D\u1eef ph\u00e1p gi\u1edbi ch\u00fang sinh<\/p>\n<p>\u0110\u1ed3ng \u0111\u0103ng hoa t\u1ea1ng gi\u1edbi<\/p>\n<p>D\u1ecbch \u00fd:<\/p>\n<p>Nguy\u1ec7n \u0111em c\u00f4ng \u0111\u1ee9c n\u00e0y<\/p>\n<p>Tr\u1eeb h\u1ebft t\u1ed9i ki\u1ebfp tr\u01b0\u1edbc<\/p>\n<p>L\u00e0m hi\u1ec7n nh\u00e2n \u0111\u1eddi nay<\/p>\n<p>Ho\u00e0n th\u00e0nh qu\u1ea3 s\u1eafp t\u1edbi<\/p>\n<p>Ch\u00e2n Nguy\u00ean th\u01b0\u1eddng b\u00e1t ng\u00e1t<\/p>\n<p>T\u00ednh t\u01b0\u1edbng t\u1ef1 Nh\u01b0 Nh\u01b0<\/p>\n<p>C\u00f9ng ch\u00fang sinh ph\u00e1p gi\u1edbi<\/p>\n<p>B\u01b0\u1edbc sang c\u00f5i hoa t\u1ea1ng.<\/p>\n<p>Tr\u00f9ng san ng\u00e0y t\u1ed1t th\u00e1ng 12 n\u0103m \u0110inh T\u1ef5, ni\u00ean hi\u1ec7u C\u1ea3nh Th\u1ecbnh 5 (1797).<\/p>\n<p><em>Ph\u1ea7n Ch\u00fa th\u00edch c\u1ee7a c\u00e1c c\u1ee5 Th\u00edch Gia Quang, Nguy\u1ec5n T\u00e1 Nh\u00ed: (ch\u00fang t\u00f4i b\u1ecf v\u00e0i ch\u00fa th\u00edch kh\u00f4ng ph\u00f9 h\u1ee3p v\u1edbi b\u1ea3n C m\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i l\u1ea5y l\u00e0m b\u1ea3n tr\u1ee5c, v\u00e0 c\u00e1c ch\u00fa th\u00edch v\u1ec1 t\u1eeb c\u1ed5 v\u00ec \u0111\u00e3 l\u1eadp b\u1ea3ng k\u00ea t\u1eeb c\u1ed5 ri\u00eang)<\/em><\/p>\n<p>1. Ch\u00e2n Nguy\u00ean: t\u1ee9c Ch\u00e2n Nguy\u00ean ho\u00e0 th\u01b0\u1ee3ng, ph\u00e1p danh Tu\u1ec7 \u0110\u0103ng, m\u1ed9t v\u1ecb cao t\u0103ng \u0111\u1eddi L\u00ea, bi\u00ean so\u1ea1n tr\u01b0\u1edbc thu\u1eadt r\u1ea5t nhi\u1ec1u.<\/p>\n<p>2. Di\u1ec5n d\u01b0\u01a1ng: di\u1ec5n N\u00f4m \u0111\u1ec3 ho\u1eb1ng d\u01b0\u01a1ng<\/p>\n<p>3. G\u01b0\u1ee3ng: t\u1ea1m th\u1eddi.<\/p>\n<p>6. Th\u1ebf tr\u1eeb: c\u1eaft t\u00f3c<\/p>\n<p>\u0110i\u1ec1n y: \u00e1o c\u1ee7a nh\u00e0 s\u01b0<\/p>\n<p>V\u1eadn m\u00ecnh: m\u1eb7c v\u00e0o ng\u01b0\u1eddi<\/p>\n<p>7. L\u01b0u t\u00ecnh t\u1ea1i nh\u00e2n: \u0111\u1ec3 t\u00ecnh c\u1ea3m v\u00e0o nh\u00e2n \u00e1i<\/p>\n<p>11. Linh tr\u1ecb: hi\u1ec3u bi\u1ebft<\/p>\n<p>12. V\u1ea9y l\u00f4ng s\u1eebng vu\u1ed1t: ch\u1ec9 c\u00e1c lo\u00e0i c\u00e1 chim th\u00fa<\/p>\n<p>13. Kh\u00f4n th\u00f4ng: kh\u00f3 th\u00f4ng t\u1ecf h\u1ebft<\/p>\n<p>15. \u0110\u1ed5i th\u00e2n: thay \u0111\u1ed5i th\u00e2n l\u00e0m ki\u1ebfp kh\u00e1c<\/p>\n<p>20. Ng\u00e0i: s\u00e2u b\u1ecd, con thi\u00eau th\u00e2n.<\/p>\n<p>23. Mu\u00f4ng: ch\u00f3 gi\u1eef nh\u00e0<\/p>\n<p>24. Kh\u00f4ng kh\u00f3: tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, ngh\u00e8o n\u00e0n, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec<\/p>\n<p>26. Ph\u01b0\u01a1ng h\u1ea1i: t\u1ed5n h\u1ea1i<\/p>\n<p>27. Th\u00e2u \u0111\u1ea1o: tr\u1ed9m c\u1eafp<\/p>\n<p>28. Ngay l\u00f2ng: l\u00f2ng ngay th\u1eb3ng<\/p>\n<p>29. M\u1ed9t t\u01a1: m\u1ed9t s\u1ee3i t\u01a1, m\u1ed9t ch\u00fat<\/p>\n<p>31. M\u1ea7u: m\u1eabu m\u1ef1c, khu\u00f4n th\u01b0\u1edbc<\/p>\n<p>34. Trai th\u00ec: \u0111\u1ed3 \u0103n chay \u0111\u00fang th\u00ec<\/p>\n<p>38. Tam \u0111\u1ed3: ba \u0111\u01b0\u1eddng \u00e1c g\u1ed3m ng\u00e3 qu\u1ef7, s\u00fac sinh, \u0111\u1ecba ng\u1ee5c<\/p>\n<p>44. T\u1ed5n nh\u00e2n: h\u1ea1i ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c<\/p>\n<p>46. \u0110\u1ed9 m\u00ecnh: t\u1ef1 c\u1ee9u \u0111\u1ed9 cho b\u1ea3n th\u00e2n m\u00ecnh.<\/p>\n<p>Tr\u1ea7n ph\u00e0m: c\u00f5i ph\u1ee5c t\u1ee5c \u1edf tr\u1ea7n gian<\/p>\n<p>53. V\u1ea7ng nguy\u1ec7t: v\u1ea7ng tr\u0103ng, \u00fd n\u00f3i m\u1ed9t t\u1ea5c m\u00e2y c\u0169ng che m\u1edd v\u1ea7ng tr\u0103ng.<\/p>\n<p>63. Ch\u1eb3ng s\u00e1t ch\u1eb3ng th\u00e2u: Kh\u00f4ng s\u00e1t sinh kh\u00f4ng tr\u1ed9m c\u1eafp<\/p>\n<p>65. M\u00e3nh ho\u1ea3: l\u1eeda ch\u00e1y m\u1ea1nh, \u00fd n\u00f3i l\u1eeda m\u1ea1nh t\u1ef1 sinh ra ch\u00e1y \u0111\u1ed1t s\u1ea1ch ch\u1eb3ng c\u00f2n g\u00ec.<\/p>\n<p>70. Ch\u1ec9 h\u01b0\u01a1u b\u1eb1ng ng\u1ef1a: Tri\u1ec7u Cao, t\u01b0\u1edbng c\u1ee7a nh\u00e0 T\u1ea7n, t\u00e1c oai t\u00e1c ph\u00fac, cho ng\u01b0\u1eddi d\u1eaft h\u01b0\u01a1u qua s\u00e2n r\u1ed3i ch\u1ec9 v\u00e0o b\u1ea3o \u0111\u00f3 l\u00e0 ng\u1ef1a. C\u00e1c quan s\u1ee3 oai Tri\u1ec7u Cao \u0111\u00e0nh ph\u1ea3i n\u00f3i theo l\u00e0 ng\u1ef1a.<\/p>\n<p>72. Quy\u1ebfn ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed9ng d\u1ee5c: x\u00fai gi\u1ee5c ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u1ed9ng l\u00f2ng ham mu\u1ed1n<\/p>\n<p>78. B\u00f4n xu: ch\u1ea1y v\u1ea1y.<\/p>\n<p>88. Cu\u1ed3ng d\u01b0\u1ee3c: thu\u1ed1c \u0111\u1ed9c, thu\u1ed1c \u0111i\u00ean d\u1ea1i<\/p>\n<p>B\u00e1 x\u00e2m: d\u00ednh d\u00e1ng \u0111\u1ebfn, ph\u1ea1m v\u00e0o.<\/p>\n<p>93. h\u1ea7n men: th\u1ea7n r\u01b0\u1ee3u<\/p>\n<p>102. R\u00f9a h\u1ea1c: hai lo\u00e0i v\u1eadt s\u1ed1ng r\u1ea5t l\u00e2u, ng\u01b0\u1eddi x\u01b0a d\u00f9ng \u0111\u1ec3 v\u00ed v\u1edbi vi\u1ec7c ng\u01b0\u1eddi s\u1ed1ng l\u00e2u.<\/p>\n<p>104. Ho\u00e0ng l\u01b0\u01a1ng: gi\u1ea5c m\u1ed9ng k\u00ea v\u00e0ng, \u00fd n\u00f3i c\u00f4ng danh ph\u00fa qu\u00fd \u1edf \u0111\u1eddi ch\u1ec9 ng\u1eafn ng\u1ee7i b\u1eb1ng gi\u1ea5c m\u01a1.<\/p>\n<p>106. H\u1ed3 \u0111i\u1ec7p: b\u01b0\u01a1m b\u01b0\u1edbm. Trang Chu n\u1eb1m m\u01a1 kh\u00f4ng bi\u1ebft m\u00ecnh ho\u00e1 ra b\u01b0\u1edbm hay b\u01b0\u1edbm ho\u00e1 ra m\u00ecnh.<\/p>\n<p>112. V\u00f4 m\u00f9i: kh\u00f4ng c\u00f3 m\u00f9i v\u1ecb<\/p>\n<p>114. Gi\u1edbi t\u1ecbnh tu\u1ec7 minh: gi\u1edbi lu\u1eadt thanh t\u1ecbnh, tr\u00ed tu\u1ec7 minh m\u1eabn<\/p>\n<p>122. N\u1ea1p c\u1eed: ch\u1ec9 thi\u1ec1n t\u0103ng, v\u00ec c\u00e1c v\u1ecb thi\u1ec1n t\u0103ng th\u01b0\u1eddng hay m\u1eb7c \u00e1o n\u1ea1p y \u0111\u1ec3 \u0111i \u0111\u00e2y \u0111\u00f3 thuy\u1ebft ph\u00e1p.<\/p>\n<p>123. \u00c2n phong: ban cho \u1ea5n t\u00edn, phong cho ch\u1ee9c t\u01b0\u1edbc, \u00fd n\u00f3i \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m quan, h\u01b0\u1edfng vinh hoa ph\u00fa qu\u00fd.<\/p>\n<p>125. Nh\u1ea5t thi\u1ebft h\u1eefu vi: t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi vi\u1ec7c l\u00e0m<\/p>\n<p>128. T\u01a1 tr\u00fac: \u0111\u00e0n s\u00e1o<\/p>\n<p>129. C\u1ea7m s\u1eaft ti\u00eau s\u00eanh: t\u00ean b\u1ed1n th\u1ee9 nh\u1ea1c c\u1ed5<\/p>\n<p>140. Ng\u1ee5 nh\u00e0n: h\u01b0\u1edfng nh\u00e0n, \u00fd n\u00f3i s\u1ed1ng \u1edf n\u01a1i y\u00ean \u1eafng th\u00ec t\u00e2m t\u00ednh \u0111\u01b0\u1ee3c an d\u01b0\u1ee1ng thanh nh\u00e0n.<\/p>\n<p>141. K\u1ec7 m\u1ea7u c\u00e2u nhi\u1ec7m: kinh k\u1ec7 r\u1ea5t m\u1ea7u nhi\u1ec7m.<\/p>\n<p>145. B\u00e1ch ban: tr\u0103m lo\u1ea1i<\/p>\n<p>148. Khi\u00eam h\u1ea1: khi\u00eam t\u1ed1n nh\u00fan nh\u01b0\u1eddng<\/p>\n<p>149. \u0110\u1eb1ng th\u1eb1ng: d\u00e2y m\u00e2y \u0111\u1ec3 \u0111an gi\u01b0\u1eddng<\/p>\n<p>150. Ch\u1eb3ng qua: kh\u00f4ng v\u01b0\u1ee3t qua.<\/p>\n<p>152. Ti\u1ebft ta: ti\u1ebft ch\u1ebf b\u1ea3n th\u00e2n<\/p>\n<p>166. Tri\u1ec1u Th\u00e1c: t\u00ean m\u1ed9t vi\u00ean quan \u0111\u1eddi c\u1ed5 c\u1ee7a Trung Qu\u1ed1c, b\u1ecb oan khu\u1ea5t n\u00ean khi ch\u1ebft oan h\u1ed3n \u0111\u00f2i b\u00e1o th\u00f9.<\/p>\n<p>168. Nh\u1eadt ng\u1ecd: gi\u1eefa tr\u01b0a<\/p>\n<p>169. Thi\u00ean th\u1ef1c: b\u1eefa \u0103n c\u1ee7a tr\u1eddi<\/p>\n<p>170. Ng\u00e3 qu\u1ef7: qu\u1ef7 \u0111\u00f3i<\/p>\n<p>172. X\u00e2m: l\u1ea5n t\u1edbi<\/p>\n<p>175. L\u1ea1c ph\u00e1t: c\u1eaft t\u00f3c<\/p>\n<p>176. B\u00e1n nh\u1eadt d\u0129 ti\u1ec1n: t\u1eeb n\u1eeda ng\u00e0y tr\u1edf v\u1ec1 s\u1edbm, \u00fd n\u00f3i s\u01b0 t\u0103ng ch\u1ec9 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0103n t\u1eeb tr\u01b0a tr\u1edf v\u1ec1 s\u00e1ng. C\u00f2n n\u1ebfu sau bu\u1ed5i\u00a0tr\u01b0a m\u00e0 \u0103n l\u00e0 phi th\u00ec th\u1ef1c.<\/p>\n<p>178. H\u1eb1ng: th\u01b0\u1eddng, th\u01b0\u1eddng l\u1ec7<\/p>\n<p>187. Tr\u00f3c tr\u00ec: n\u1eafm gi\u1eef<\/p>\n<p>191. Ho\u1eb7c t\u00ednh m\u00ea t\u00e2m: t\u00e2m t\u00ednh m\u00ea ho\u1eb7c<\/p>\n<p>193. Ng\u01b0\u1eddi Kh\u1ea3i ng\u01b0\u1eddi S\u00f9ng: t\u1ee9c V\u01b0\u01a1ng Kh\u1ea3i v\u00e0 Th\u1ea1ch S\u00f9ng, hai ph\u00fa gia gi\u1ea7u c\u00f3 \u0111\u1eddi T\u1ea5n \u1edf Trung Qu\u1ed1c.<\/p>\n<p>196. Nam minh: bi\u1ec3n nam<\/p>\n<p>C\u00f4n b\u1eb1ng: t\u1ee9c c\u00e1 c\u00f4n v\u00e0 chim b\u1eb1ng. Theo truy\u1ec1n thuy\u1ebft c\u1ed5, c\u00e1 c\u00f4n v\u00e0 chim b\u1eb1ng t\u01b0\u1ee3ng tr\u01b0ng cho lo\u00e0i c\u00f3 ch\u00ed l\u1edbn.<\/p>\n<p>213. Gi\u1edbi t\u00fac c\u00f4ng vi\u00ean: \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 gi\u1edbi lu\u1eadt, c\u00f4ng \u0111\u1ee9c v\u00e0 vi\u00ean m\u00e3n.<\/p>\n<p><strong>4. Ph\u1ee5 l\u1ee5c: Li\u1ec7t k\u00ea c\u00e1c t\u1eeb c\u1ed5 d\u00f9ng trong b\u00e0i:<\/strong><\/p>\n<p>C\u00f3 th\u1ec3 chia th\u00e0nh 2 nh\u00f3m:<\/p>\n<p><em>1. Nh\u00f3m c\u00e1c t\u1eeb c\u1ed5 ng\u00e0y nay kh\u00f4ng d\u00f9ng n\u1eefa ho\u1eb7c \u00edt d\u00f9ng;<\/em><\/p>\n<p><em>2. C\u00e1c t\u1eeb hi\u1ec7n c\u00f2n d\u00f9ng nh\u01b0ng ngh\u0129a trong b\u00e0i l\u00e0 ngh\u0129a c\u1ed5, kh\u00e1c ngh\u0129a hi\u1ec7n nay.<\/em><\/p>\n<p>\u2013 Nh\u00e1c (c\u00f3 \u1edf b\u1ea3n A). N\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i \u0111\u00e1nh m\u00e1y nh\u1ea7m th\u00ec c\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ea1ng c\u1ed5 \u00e2m c\u1ee7a kh\u00e1c.<\/p>\n<p>\u2013 Nga l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5 ngh\u0129a l\u00e0 ch\u01a1i b\u1eddi, c\u00f2n h\u00e0m \u00fd b\u1eeba b\u00e3i, h\u00e1 nga l\u00e0 \u201ch\u00e1 ch\u01a1i\u201d<\/p>\n<p>\u2013 Ng\u1ea7n l\u00e0 ng\u1ea5n, l\u00e0 m\u1ee9c, \u00fd n\u00f3i ph\u1ea3i c\u00f3 khu\u00f4n ph\u00e9p, ng\u1ea5n d\u00f9ng trong b\u00e0i n\u00e0y l\u00e0 m\u1ed9t c\u00e1ch n\u00f3i c\u1ed5<\/p>\n<p>\u2013 M\u1ed7 l\u00e0 m\u1ea5y, ch\u00fat. Kh\u1ea3 n\u0103ng t\u1eeb nguy\u00ean l\u00e0 \u201cm\u1ed7i\u201d (\u201cm\u1ed9t\u201d).<\/p>\n<p>\u2013 M\u1ef1a l\u00e0 ch\u1edb. Kh\u1ea3 n\u0103ng t\u1eeb nguy\u00ean c\u1ee7a m\u1ef1a l\u00e0 ch\u1eef v\u00f4 \u7121 H\u00e1n ng\u1eef.<\/p>\n<p>\u2013 H\u00e8n: k\u00e9m c\u1ecfi kh\u00f4ng quan tr\u1ecdng, b\u1ea3n D ghi b\u1eb1ng ch\u1eef nh\u00e0n \u9591 ph\u1ea3n \u00e1nh c\u1ed5 \u00e2m c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u1ecdc g\u1ea7n nh\u01b0 \u201cnh\u00e8n\u201d, c\u00e1ch ghi n\u00e0y c\u00f3 t\u1eeb th\u1eddi th\u01a1 Qu\u1ed1c \u00c2m Nguy\u1ec5n Tr\u00e3i, L\u00ea Th\u00e1nh T\u00f4ng.<\/p>\n<p>\u2013 Ngong (t\u1eeb c\u1ed5): tr\u00f4ng ng\u00f3ng.<\/p>\n<p>\u2013 S\u00e1 tua (t\u1eeb c\u1ed5): n\u00ean, c\u1ea7n ph\u1ea3i<\/p>\n<p>\u2013 Mi\u1ec5n (t\u1eeb c\u1ed5): v\u00e0, c\u00f9ng. C\u1ed5 \u00e2m c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 m-l\u1eabn d\u1eabn \u0111\u1ebfn c\u00e1ch ghi v\u00e0 \u0111\u1ecdc l\u00e0 mi\u1ec5n, hi\u1ec7n nay \u0111\u1ecdc th\u00e0nh l\u1eabn nh\u01b0 trong c\u00e1ch n\u00f3i \u201cc\u1ea3 A l\u1eabn B\u201d.<\/p>\n<p>\u2013 B\u1ea3n C ghi qu\u1ea3, c\u00f2n c\u00e1c b\u1ea3n A,B,D \u0111\u1ec1u ghi tr\u00e1i l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5 h\u01a1n.<\/p>\n<p>\u2013 V\u1eadt m\u1eaft : l\u00e0 m\u1ed9t c\u00e1ch n\u00f3i c\u1ed5.<\/p>\n<p>\u2013 B\u00e0o (\u1edf b\u1ea3n B): kh\u1ea3 n\u0103ng b\u00e0o \u6ce1 l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ea1ng ghi \u00e2m hay bi\u1ebfn \u00e2m c\u1ee7a tr\u00e0o \u6f6e.<\/p>\n<p>X\u00e9t v\u00ed d\u1ee5 ch\u1eef N\u00f4m \u201ctr\u1ea3\u201d, nhi\u1ec1u s\u00e1ch N\u00f4m c\u1ed5 ghi b\u1eb1ng ch\u1eef H\u00e1n b\u1ea3 \u628a, do ti\u1ebfng Vi\u1ec7t c\u1ed5 c\u00f3 t\u1ed5 h\u1ee3p \u00e2m \u0111\u1ea7u k\u00e9p b-l- n\u1ebfu -l- suy gi\u1ea3m th\u00ec s\u1ebd c\u00f2n l\u1ea1i b- (bl\u1ea3=&gt;b\u1ea3). Sau n\u00e0y \u1edf ti\u1ebfng Vi\u1ec7t t\u1ed5 h\u1ee3p b-l- bi\u1ebfn m\u1ea5t thay b\u1eb1ng gi- \u1ee9ng v\u1edbi c\u00e1ch \u0111\u1ecdc \u201cgi\u1ea3\u201d hi\u1ec7n c\u00f2n d\u00f9ng \u1edf nhi\u1ec1u \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng B\u1eafc B\u1ed9, hay chuy\u1ec3n th\u00e0nh t-l r\u1ed3i th\u00e0nh tr- \u1ee9ng v\u1edbi c\u00e1ch \u0111\u1ecdc \u201ctr\u1ea3\u201d ph\u1ed5 th\u00f4ng ng\u00e0y nay. T\u1eeb ph\u00e2n t\u00edch \u0111\u00f3 th\u00ec c\u1ed5 \u00e2m c\u1ee7a tr\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 b-l\u00e0o v\u00e0 c\u00f3 m\u1ed9t bi\u1ebfn \u00e2m kh\u1ea3 d\u0129 l\u00e0 gi\u00e0o, nh\u01b0 v\u1eady ch\u1eef d\u00e0o \u6edb \u1edf b\u1ea3n C c\u00f3 l\u1ebd nguy\u00ean ph\u1ea3i \u0111\u1ecdc l\u00e0 gi\u00e0o m\u1edbi \u0111\u00fang.<\/p>\n<p>\u2013 V\u1ebb vang: l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5, ngh\u0129a l\u00e0 h\u00e0o nho\u00e1ng b\u1ec1 ngo\u00e0i, kh\u00e1c ngh\u0129a ng\u00e0y nay.<\/p>\n<p>\u2013 \u0110e loi: T\u1eeb c\u1ed5 nh\u01b0ng \u00fd ngh\u0129a ch\u01b0a r\u00f5 l\u1eafm, \u00e2m \u0111\u1ecdc c\u0169ng c\u1ea7n kh\u1ea3o c\u1ee9u l\u1ea1i.<\/p>\n<p>\u2013 \u0110\u00f2i th\u00ec, \u0111\u00f2i khi: l\u00e0 c\u00e1ch n\u00f3i c\u1ed5 ngh\u0129a l\u00e0 nhi\u1ec1u khi.<\/p>\n<p>\u2013 Hi\u00eau \u56c2 ch\u1ec9 d\u00e1ng v\u1ebb ung dung thong th\u1ea3 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t \u0111\u1ea1o (ch\u1eef n\u00e0y c\u1ed5, kh\u00f4ng ch\u1ec9 ng\u00e0y nay m\u00e0 c\u1ea3 nhi\u1ec1u t\u00e1c ph\u1ea9m N\u00f4m th\u1eddi x\u01b0a c\u0169ng \u00edt g\u1eb7p).<\/p>\n<p>\u2013 Bui : m\u1ed9t, duy, ch\u1ec9, c\u00f2n d\u00f9ng l\u00e0m t\u1eeb \u0111\u1ec7m. Bui khi: m\u1ed9t khi, c\u00f3 khi.<\/p>\n<p>\u2013 Ph\u1ec9 phui hay b\u1ebb bui ch\u1ec9 s\u1ef1 x\u00fai qu\u1ea9y kh\u00f4ng su\u00f4n s\u1ebb.<\/p>\n<p>\u2013 V\u00e0 l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5 ngh\u0129a l\u00e0 v\u00e0i (m\u1ed9t v\u00e0i), v\u1ed1n l\u00e0 m\u1ed9t bi\u1ebfn \u00e2m c\u1ee7a v\u00e0i.<\/p>\n<p>\u2013 Th\u1eeda : T\u1eeb \u0111\u1ec7m c\u1ed5 (v\u1ed1n l\u00e0 ch\u1eef s\u1edf \u6240 c\u1ee7a H\u00e1n Ng\u1eef).<\/p>\n<p>\u2013 \u0110on h\u1ecfi (b\u1ea3n C), l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5 c\u00f3 trong m\u1ed9t s\u1ed1 phi\u00ean b\u1ea3n Truy\u1ec7n Ki\u1ec1u.<\/p>\n<p>\u2013 Mu\u00f4ng: ch\u00f3 gi\u1eef nh\u00e0, t\u1eeb c\u1ed5 ng\u00e0y nay \u00edt d\u00f9ng, ch\u1ec9 c\u00f2n d\u00f9ng trong t\u1eeb k\u00e9p mu\u00f4ng th\u00fa.<\/p>\n<p>\u2013 Kh\u00f4ng kh\u00f3: tr\u1ed1ng r\u1ed7ng, ngh\u00e8o n\u00e0n, kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec. L\u00e0 c\u00e1ch n\u00f3i c\u1ed5.<\/p>\n<p>\u2013 B\u1eb5ng (t\u1eeb c\u1ed5): b\u1eb1ng, gi\u1ed1ng nh\u01b0<\/p>\n<p>\u2013 M\u1ea7u: m\u1eabu m\u1ef1c, khu\u00f4n th\u01b0\u1edbc<\/p>\n<p>\u2013 D\u00e1i (t\u1eeb c\u1ed5): e, s\u1ee3 (r\u1eb1ng)<\/p>\n<p>\u2013 Kh\u1ee9ng (t\u1eeb c\u1ed5): ch\u1ecbu, ch\u1ecbu kh\u00f3<\/p>\n<p>\u2013 Ch\u00e1c (t\u1eeb c\u1ed5): mua.<\/p>\n<p>\u2013 Ng\u00f5 (t\u1eeb c\u1ed5): ng\u00f5 h\u1ea7u.<\/p>\n<p><strong>NNC.Phan Anh D\u0169ng<\/strong><\/p>\n<p>***<\/p>\n<p><em>1. Qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi, in t\u1eeb v\u00e1n ch\u00f9a B\u1ed5 \u0110\u00e0 (t\u00e0i li\u1ec7u s\u01b0u t\u1ea7m).<\/em><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"penci-lazy size-full wp-image-15886 lazyloaded pcloaded aligncenter\" title=\"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m &quot;Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi&quot; 9\" src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-2.jpg\" alt=\"Tap Chi Nghien Cuu Phat Hoc Nghien Cuu Van Ban Nom Xuat Gia Sa Di Quoc Am Thap Gioi 2\" width=\"480\" height=\"402\" data-src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-2.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-2.jpg 480w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-2-350x293.jpg 350w\" data-ll-status=\"loaded\" \/><\/p>\n<p><strong>Ph\u1ee5 l\u1ee5c:<\/strong> Nguy\u00ean b\u1ea3n ch\u1eef N\u00f4m, b\u1ea3n D in t\u1eeb v\u00e1n kh\u1eafc l\u01b0u \u1edf ch\u00f9a B\u1ed5 \u0110\u00e0<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"penci-lazy aligncenter size-full wp-image-15887 lazyloaded pcloaded\" title=\"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m &quot;Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi&quot; 10\" src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-3.jpg\" alt=\"Tap Chi Nghien Cuu Phat Hoc Nghien Cuu Van Ban Nom Xuat Gia Sa Di Quoc Am Thap Gioi 3\" width=\"800\" height=\"602\" data-src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-3.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-3.jpg 800w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-3-350x263.jpg 350w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-3-768x578.jpg 768w\" data-ll-status=\"loaded\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-15888 entered litespeed-loaded\" title=\"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m &quot;Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi&quot; 11\" src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-4.jpg\" alt=\"Tap Chi Nghien Cuu Phat Hoc Nghien Cuu Van Ban Nom Xuat Gia Sa Di Quoc Am Thap Gioi 4\" width=\"800\" height=\"582\" data-lazyloaded=\"1\" data-src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-4.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-4.jpg 800w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-4-350x255.jpg 350w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-4-768x559.jpg 768w\" data-sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" data-ll-status=\"loaded\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-15889 entered litespeed-loaded\" title=\"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m &quot;Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi&quot; 12\" src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-5.jpg\" alt=\"Tap Chi Nghien Cuu Phat Hoc Nghien Cuu Van Ban Nom Xuat Gia Sa Di Quoc Am Thap Gioi 5\" width=\"800\" height=\"600\" data-lazyloaded=\"1\" data-src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-5.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-5.jpg 800w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-5-350x263.jpg 350w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-5-768x576.jpg 768w\" data-sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" data-ll-status=\"loaded\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-15890 entered litespeed-loaded\" title=\"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m &quot;Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi&quot; 13\" src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-6.jpg\" alt=\"Tap Chi Nghien Cuu Phat Hoc Nghien Cuu Van Ban Nom Xuat Gia Sa Di Quoc Am Thap Gioi 6\" width=\"800\" height=\"600\" data-lazyloaded=\"1\" data-src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-6.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-6.jpg 800w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-6-350x263.jpg 350w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-6-768x576.jpg 768w\" data-sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" data-ll-status=\"loaded\" \/> <img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-15891 entered litespeed-loaded\" title=\"Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n N\u00f4m &quot;Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi&quot; 14\" src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-7.jpg\" alt=\"Tap Chi Nghien Cuu Phat Hoc Nghien Cuu Van Ban Nom Xuat Gia Sa Di Quoc Am Thap Gioi 7\" width=\"800\" height=\"600\" data-lazyloaded=\"1\" data-src=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-7.jpg\" data-srcset=\"https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-7.jpg 800w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-7-350x263.jpg 350w, https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Tap-chi-Nghien-cuu-Phat-hoc-Nghien-cuu-van-ban-Nom-Xuat-gia-sa-di-quoc-am-thap-gioi-7-768x576.jpg 768w\" data-sizes=\"(max-width: 800px) 100vw, 800px\" data-ll-status=\"loaded\" \/><\/p>\n<p>Ch\u00fa th\u00edch:<br \/>\n[1] V\u1ec1 t\u00ean hi\u1ec7u c\u1ee7a T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng L\u00e2n Gi\u00e1c, theo t\u1ea5m bia b\u00e0i v\u1ecb th\u00e1p t\u1ed5 C\u1ee9u Sinh ch\u00f9a Li\u00ean Ph\u00e1i th\u00ec l\u00e0 t\u00ean k\u00e9p \u201cNh\u01b0 Nh\u01b0 Tr\u1eebng Tr\u1eebng\u201d, trong c\u00e1ch s\u00e1ch ng\u00e0i \u0111\u1ee9ng in th\u01b0\u1eddng t\u1ef1 x\u01b0ng theo l\u1ed1i ki\u00eam nh\u01b0\u1eddng v\u00e0 th\u00e2n m\u1eadt l\u00e0 \u201cNh\u01b0 Nh\u01b0\u201d, c\u00f2n hi\u1ec7u Nh\u01b0 Tr\u1eebng l\u00e0 t\u00ean d\u00f9ng trong c\u00e1ch s\u00e1ch v\u1edf c\u00f3 t\u00ednh c\u00e1ch h\u00e0n l\u00e2m.<br \/>\n[2] Nay l\u00e0 H\u00f2a Th\u01b0\u1ee3ng, tr\u00fa tr\u00ec ch\u00f9a Li\u00ean Ph\u00e1i.<br \/>\n[3] r\u1ea5t \u7a92: c\u1ef1c, t\u1ed9t (kh\u00e1c v\u1edbi tr\u1eadt \u79e9) d\u00f9ng theo ngh\u0129a c\u1ed5. R\u1ea5t ph\u1ea9m c\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec3u l\u00e0 t\u1ed9t ph\u1ea9m, b\u1eadc cao nh\u1ea5t.<br \/>\n[4] ch\u01b0ng: c\u1ee7a, hay d\u00f9ng l\u00e0m ti\u1ebfng \u0111\u1ec7m nh\u01b0 chi, \u1ea5y, th\u1ebf<br \/>\n[5] th\u1eeda (s\u1edf ch\u1eef H\u00e1n): v\u1eady n\u00ean<br \/>\n[6] h\u1ed9i th\u1ea5y: l\u1ea1i th\u1ea5y.<br \/>\n[7] ch\u1eb3ng thuy\u1ebft: ch\u1eb3ng b\u00e0n, ch\u1eb3ng n\u00f3i t\u1edbi<br \/>\n[8] h\u1ed5: l\u00e0 h\u1ed5 th\u1eb9n (ng\u00e0y nay v\u1eabn c\u00f2n d\u00f9ng)<br \/>\n[9] th\u1ec3 l\u00f2ng: \u0111\u1ed9ng l\u00f2ng<br \/>\n[10] ng\u1ee5: nh\u1edd v\u00e0o, d\u1ef1a v\u00e0o (ti\u1ebfng)<br \/>\n[11] nh\u1eabn: d\u1ea7u, v\u00ed nh\u01b0<br \/>\n[12] B\u1ea3n B: t\u1ea1o nh\u00e2n, ch\u1ec9 l\u00e0 l\u1ed7i \u0111\u00e1nh m\u00e1y v\u00ec ph\u1ea7n ch\u00fa gi\u1ea3i v\u1eabn ghi l\u00e0 t\u1ea1i nh\u00e2n.<br \/>\n[13] B\u1ea3n B: th\u00ecn. C\u00f3 l\u1ebd c\u0169ng l\u00e0 l\u1ed7i \u0111\u00e1nh m\u00e1y.<br \/>\n[14] B\u1ea3n A: Nh\u00e1c. C\u00f3 l\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ea1ng c\u1ed5 \u00e2m c\u1ee7a kh\u00e1c.<br \/>\n[15] B\u1ea3n A v\u00e0 B \u0111\u1ec1u ghi \u201cgi\u1ed1ng\u201d l\u00e0 ch\u1eef tr\u1ecdng h\u00fay \u0111\u1eddi Nguy\u1ec5n (t\u00ean h\u00fay vua Gia Long), n\u00ean b\u1ea3n C v\u00e0 D s\u1eeda ra \u201ct\u00ednh\u201d. Nh\u01b0ng nhi\u1ec1u ch\u1ed7 kh\u00e1c c\u00e1c b\u1ea3n C\/D c\u0169ng kh\u00f4ng s\u1eeda v\u00ed d\u1ee5 ch\u1eef gi\u1ed1ng ngay \u1edf c\u00e2u tr\u00ean, ch\u00fang t\u00f4i theo b\u1ea3n C ch\u1ec9 v\u00ec mu\u1ed1n tr\u00e1nh d\u00f9ng hai ch\u1eef gi\u1ed1ng \u1edf hai c\u00e2u li\u1ec1n nhau, \u0111\u1ecdc l\u00ean c\u1ea3m gi\u00e1c l\u1eddi th\u01a1 v\u1ee5ng.<br \/>\n[16] B\u1ea3n A, B, D \u0111\u1ec1u l\u00e0: d\u1eb7n, c\u00f2n C l\u00e0 d\u1ea1y, \u00fd ngh\u0129a c\u0169ng nh\u01b0 d\u1eb7n.<br \/>\n[17] Nga l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5 ngh\u0129a l\u00e0 ch\u01a1i b\u1eddi, c\u00f2n h\u00e0m \u00fd b\u1eeba b\u00e3i, h\u00e1 nga l\u00e0 \u201ch\u00e1 ch\u01a1i\u201d t\u1ee9c ph\u1ea3i c\u1ea9n th\u1eadn ch\u1edb c\u00f3 v\u00f4 \u00fd. \u00dd c\u1ea3 c\u00e2u l\u00e0 ph\u1ea3i che \u0111\u00e8n k\u1ebbo con ng\u00e0i (hay c\u00e1c lo\u00e0i b\u01b0\u1edbm \u0111\u00eam kh\u00e1c) sa v\u00e0o m\u00e0 ch\u1ebft, l\u00e0m t\u1ed5n c\u00e1i \u0111\u1ee9c hi\u1ebfu sinh c\u1ee7a gi\u1edbi th\u1ee9 nh\u1ea5t.<br \/>\n[18] Ba c\u00e2u n\u00e0y \u0111\u1ec1u h\u00e0m \u00fd ch\u1edb h\u1ea1i \u0111\u1ebfn nh\u1eefng gi\u1ed1ng v\u1eadt d\u00f9 nh\u1ecf m\u1ecdn (b\u01b0\u1edbc \u0111i ch\u00fa \u00fd ch\u1edb \u0111\u1ea1p s\u00e2u, ki\u1ebfn).<br \/>\n[19] B\u1ea3n B phi\u00ean mu\u00f4ng ra d\u01b0\u1ee1ng v\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 d\u1ea5u ph\u1ea9y n\u00ean th\u00e0nh c\u00e2u v\u00f4 l\u00fd. C\u00e2u n\u00e0y c\u00f3 2 \u00fd ti\u1ec3u \u0111\u1ed1i l\u00e0 kh\u00f4ng nu\u00f4i mu\u00f4ng (ch\u00f3), m\u00e0 n\u00ean nu\u00f4i tr\u00e2u.<br \/>\n[20] Kh\u00f4ng l\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 c\u1ee7a c\u1ea3i g\u00ec, kh\u00f3 l\u00e0 ngh\u00e8o kh\u00f3, l\u1ea5y \u00fd t\u1eeb c\u00e2u th\u00e0nh ng\u1eef \u201cnh\u00e0 kh\u00f3 c\u1ee7a kh\u00f4ng\u201d. \u00dd n\u00f3i s\u01b0 ph\u1ea3i s\u1ed1ng c\u1ea7n ki\u1ec7m, \u0103n th\u00ec xin c\u1ee7a th\u1eadp ph\u01b0\u01a1ng.<br \/>\n[21] Ph\u01b0\u01a1ng l\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng h\u1ea1i, l\u00e0m h\u1ea1i. C\u00e2u n\u00e0y r\u1ea5t l\u1ea1 v\u00ec g\u1ea7n ba th\u1ec3 k\u1ef7 tr\u01b0\u1edbc T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 \u0111\u00e3 th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecnh tr\u1ea1ng d\u00f9ng h\u00f3a ch\u1ea5t thu\u1ed1c tr\u1eeb s\u00e2u b\u1eeba b\u00e3i trong n\u00f4ng nghi\u1ec7p hi\u1ec7n nay, \u0111ang g\u00e2y t\u00e1c h\u1ea1i nghi\u00eam tr\u1ecdng \u0111\u1ebfn m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng s\u1ed1ng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 c\u00e1c sinh v\u1eadt kh\u00e1c.<br \/>\n[22] Ch\u1eef N\u00f4m \u51ed h\u1ea7u h\u1ebft t\u00e1c gi\u1ea3 \u0111\u1ec1u phi\u00ean b\u1eb1ng, \u0111\u00fang v\u1edbi \u00e2m ch\u1eef H\u00e1n \u6191, nh\u01b0ng theo ch\u00fang t\u00f4i ph\u1ea3i \u0111\u1ecdc bi\u1ebfn \u00e2m l\u00e0 b\u1eb5ng m\u1edbi s\u00e1t v\u1edbi c\u00e1ch \u0111\u1ecdc c\u1ed5 (v\u1ec1 \u00fd ngh\u0129a th\u00ec nh\u01b0 nhau). Vi\u1ec7c ch\u1eef \u51ed c\u00f2n c\u00f3 c\u00e1ch \u0111\u1ecdc N\u00f4m l\u00e0 v\u1eefng c\u0169ng cho th\u1ea5y n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecdc v\u1edbi v\u1ea7n tr\u1eafc, thanh ng\u00e3.<br \/>\n[23] Ng\u1ea7n l\u00e0 ng\u1ea5n, l\u00e0 m\u1ee9c, \u00fd n\u00f3i ph\u1ea3i c\u00f3 khu\u00f4n ph\u00e9p, \u0111\u1eb7t ra m\u1ee9c \u0111\u1ed9, kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c vi ph\u1ea1m.<br \/>\n[24] M\u1ed7 l\u00e0 m\u1ea5y, ch\u00fat. M\u1ef1a l\u00e0 ch\u1edb. \u0110\u1ec1u l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5, xem th\u00eam ph\u1ea7n kh\u1ea3o v\u1ec1 t\u1eeb c\u1ed5 \u1edf cu\u1ed1i b\u00e0i n\u00e0y.<br \/>\n[25] H\u00e8n b\u1ea3n D ghi b\u1eb1ng ch\u1eef nh\u00e0n \u9591 ph\u1ea3n \u00e1nh c\u1ed5 \u00e2m c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u1ecdc g\u1ea7n nh\u01b0 \u201cnh\u00e8n\u201d, c\u00e1ch ghi n\u00e0y c\u00f3 t\u1eeb th\u1eddi th\u01a1 Qu\u1ed1c \u00c2m Nguy\u1ec5n Tr\u00e3i, L\u00ea Th\u00e1nh T\u00f4ng, r\u1ea5t ti\u1ebfc l\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i ch\u01b0a c\u00f3 b\u1ea3n N\u00f4m A nh\u01b0ng \u0111o\u00e1n l\u00e0 c\u0169ng vi\u1ebft nh\u01b0 D, ch\u1ec9 c\u00f3 b\u1ea3n C s\u1eeda th\u00e0nh d\u1ea1ng hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i h\u01a1n d\u00f9ng ch\u1eef hi\u1ec1n l\u00e0m ph\u1ea7n bi\u1ec3u \u00e2m ?.<br \/>\n[26] B\u1ea3n C ghi qu\u1ea3, c\u00f2n c\u00e1c b\u1ea3n A,B,D \u0111\u1ec1u ghi tr\u00e1i l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5 h\u01a1n. Ch\u1ecdn phi\u00ean tr\u00e1i theo \u0111a s\u1ed1.<br \/>\n[27] B\u1ea3n B: N\u1ebfu c\u00f3 v\u1eadt m\u1eb7t gian manh. Ch\u1eafc l\u00e0 l\u1ed7i \u0111\u00e1nh m\u00e1y.<br \/>\n[28] B\u1ea3n B:\u00a0 ph\u1ea3i, (ng\u01b0\u1ee3c h\u1eb3n ngh\u0129a c\u00e2u).<br \/>\n[29] C\u00e1c b\u1ea3n A,B,D l\u00e0 : T\u00e0 d\u00e2m.<br \/>\n[30] A,B : \u0111\u00e3. C,D: bi\u1ebft.<br \/>\n[31] B\u1ea3n B phi\u00ean \u201c\u0111\u1ed1i c\u1ea3nh\u201d. Ch\u00fang t\u00f4i theo \u201c\u0111\u1ed5i c\u1ea3nh\u201d c\u1ee7a b\u1ea3n A c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a h\u01a1n (\u00fd ch\u1ec9 ng\u01b0\u1eddi ta thay \u0111\u1ed5i ch\u00e2n t\u00ednh).<br \/>\n[32] B\u1ea3n B: ki\u1ebfm c\u1ee7i. B\u1ea3n A: ti\u1ec3u c\u1ee7i (c\u00f3 l\u1ebd \u0111\u00e1nh m\u00e1y sai). C,D \u0111\u1ec1u l\u00e0 ti\u1ebfc, \u00fd c\u1ea3 hai c\u00e2u d\u1ef1a v\u00e0o c\u00e2u th\u00e0nh ng\u1eef \u201cki\u1ebfm c\u1ee7i ba n\u0103m \u0111\u1ed1t m\u1ed9t gi\u1edd\u201d, khi ti\u1ebfc c\u1ee7i th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00e2y m\u00e0 ki\u1ebfm n\u1eefa.<br \/>\n[33] A, B : hoa sen. Ch\u1eafc in nh\u1ea7m v\u00ec l\u00e0m l\u1ea1c v\u1ea7n c\u00e2u th\u01a1.<br \/>\n[34] A, B, D: hay, C: nh\u01b0. B\u1ea3n C \u0111\u00e3 s\u1eeda l\u1ea1i b\u1ea3n g\u1ed1c, v\u00e0 s\u1eeda c\u1ea3 ch\u1eef b\u00e0o cu\u1ed1i c\u00e2u th\u00e0nh d\u00e0o\/gi\u00e0o.<br \/>\n[35] B: b\u00e0o, A : h\u00e0o.\u00a0 B\u1ea3n C s\u1eeda ra d\u00e0o c\u00f3 v\u1ebb c\u00f3 ngh\u0129a nh\u1ea5t. Ch\u01b0a r\u00f5 h\u00e0o \u1edf b\u1ea3n A t\u1eeb \u0111\u00e2u m\u00e0 c\u00f3, c\u00f2n b\u00e0o \u1edf b\u1ea3n B c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ea1ng ghi \u00e2m c\u1ed5 c\u1ee7a tr\u00e0o, gi\u00e0o, d\u00e0o, xin xem ph\u1ea7n kh\u1ea3o ch\u00fa t\u1eeb c\u1ed5 \u1edf cu\u1ed1i b\u00e0i.<br \/>\n[36] A, B, D \u0111\u1ec1u l\u00e0 gh\u00e9. B\u1ea3n C vi\u1ebft \u3a33 phi\u00ean gh\u00e9 hay g\u1eedi \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u00fang t\u00f4i ch\u1ecdn phi\u00ean ra g\u1eedi.<br \/>\n[37] A,B : \u0111\u1ebfn. C,D: t\u1edbi.<br \/>\n[38] V\u1ebb vang \u1edf \u0111\u00e2y l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5, kh\u00e1c ngh\u0129a ng\u00e0y nay.<br \/>\n[39] Nguy\u00ean b\u1ea3n N\u00f4m \u0111\u00e1ng l\u00fd \u0111\u1ecdc gi\u00e1o gi\u1edf theo gi\u1ecdng B\u1eafc m\u1edbi s\u00e1t m\u1eb7t ch\u1eef.<br \/>\n[40] A, B: xi\u1ec3m xu. B\u1ecb tr\u00f9ng l\u1eb7p ch\u1eef xu \u1edf c\u00e2u d\u01b0\u1edbi.<br \/>\n[41] A,B: mi\u1ec7ng. C,D: n\u00f3i.<br \/>\n[42] B: \u0110e h\u01a1i. Ch\u00fang t\u00f4i theo A: \u0110e loi. Nh\u01b0ng \u00fd ngh\u0129a hai ch\u1eef n\u00e0y ch\u01b0a r\u00f5 l\u1eafm.<br \/>\n[43] A, B : l\u00e0 b\u1ed1n. C, D : b\u1ed1n \u1ea5y. X\u00e9t k\u1ef9 th\u00ec b\u00ean n\u00e0o c\u0169ng c\u00f3 ngh\u0129a, nh\u01b0ng b\u1ed1n \u1ea5y h\u01a1i kh\u00f3 hi\u1ec3u, t\u1ea1m phi\u00ean v\u1ed1n \u1ea5y cho xu\u00f4i ngh\u0129a.<br \/>\n[44] A: h\u01b0\u01a1ng l\u00e2m, B: h\u01b0\u01a1ng l\u00ean. \u0110\u1ec1u sai v\u1ea7n.<br \/>\n[45] A, B: T\u00ednh m\u00ecnh \u0111\u00e3 kh\u00e1c n\u0103m m\u01b0\u1eddi \u0111o\u1ea1n xa. Xem b\u1ea3n N\u00f4m B th\u00ec ch\u1eef N\u00f4m c\u0169ng l\u00e0 d\u1eb7m \u7430 (t\u1ee9c ch\u1eef di\u1ec5m H\u00e1n), kh\u00f4ng hi\u1ec3u sao c\u00e1c t\u00e1c gi\u1ea3 phi\u00ean ra \u0111o\u1ea1n?<br \/>\n[46] \u00dd n\u00f3i \u0111\u1eddi ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u0103m n\u0103m, so b\u1eb1ng t\u1ea5c gang th\u00f4i, ch\u1eb3ng th\u1ec3 th\u1ecd nh\u01b0 r\u00f9a h\u1ea1c, n\u00ean ph\u1ea3i s\u1ed1ng sao cho \u0111\u00e1ng ki\u1ebfp ng\u01b0\u1eddi, \u0111\u1eebng \u0111\u1eafm m\u00ecnh trong h\u0169 r\u01b0\u1ee3u.<br \/>\n[47] A, B: son. C, D : th\u1eafm. X\u00e9t \u0111ang n\u00f3i v\u1ec1 qu\u1ea7n \u00e1o n\u00ean th\u1eafm \u0111\u00fang ngh\u0129a h\u01a1n son. B\u1ea3n c\u1ea3 ba b\u1ea3n N\u00f4m B, C, D \u0111\u1ec1u ghi r\u00f5 ch\u1eef th\u1eafm ? (ch\u1eef ch\u00e2u \u6731 ch\u1ec9 ngh\u0129a, ch\u1eef th\u1ea9m \u5be9 ch\u1ec9 \u00e2m), kh\u00f4ng hi\u1ec3u sao A, B l\u1ea1i phi\u00ean ra son.<br \/>\n[48] A, B: h\u00e0i . Ch\u1eef \u978b phi\u00ean h\u00e0i hay gi\u00e0y \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c, ch\u00fang t\u00f4i ch\u1ecdn gi\u00e0y cho n\u00f4m na<br \/>\n[49] A, B: \u0110\u1eddi th\u00ec. D: \u0110\u00f2i th\u00ec. C\u00e1c b\u1ea3n c\u1ed5 l\u00e0 th\u00ec, l\u00e0 ch\u1eef h\u00fay t\u00ean vua T\u1ef1 \u0110\u1ee9c n\u00ean b\u1ea3n C s\u1eeda ra khi.<br \/>\n[50] A, B, D: thuy\u1ebft, c\u00f3 th\u1ec3 phi\u00ean th\u1ed1t cho n\u00f4m na h\u01a1n, nh\u01b0ng v\u1eabn kh\u00f4ng n\u00f4m na b\u1eb1ng n\u00f3i.<br \/>\n[51] C\u00e1c b\u1ea3n A, B \u0111\u1ec1u phi\u00ean y\u00ean, l\u1ea1c v\u1ea7n so v\u1edbi c\u00e2u d\u01b0\u1edbi l\u00e0 ch\u1eef reo.<br \/>\n[52] Hi\u00eau \u56c2 ch\u1ec9 d\u00e1ng v\u1ebb ung dung thong th\u1ea3 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea1t \u0111\u1ea1o.<br \/>\n[53] H\u00e1 nga l\u00e0 \u201ch\u00e1 ch\u01a1i, h\u00e1 coi th\u01b0\u1eddng\u201d \u0111\u00e3 c\u00f3 ch\u00fa \u1edf tr\u00ean.<br \/>\n[54] Hi\u00eau l\u00e0 thong dong t\u1ef1 t\u1ea1i \u0111\u00e3 ch\u00fa \u1edf c\u00e2u tr\u00ean. B\u1ea3n B phi\u00eau ki\u00eau, kh\u00f4ng r\u00f5 c\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u00e2u.<br \/>\n[55] B\u1ea3n B: d\u00f9ng.<br \/>\n[56] B\u1ea3n B: tr\u1ea3.<br \/>\n[57] B\u1ea3n B: l\u00e0m.<br \/>\n[58] B\u1ea3n B: h\u1ed3n. C\u00f3 l\u1ebd v\u00ec ch\u1eef \u201cu h\u1ed3n\u201d d\u00f9ng nhi\u1ec1u n\u00ean ng\u01b0\u1eddi phi\u00ean \u00e2m \u0111\u00e3 s\u1eeda, trong khi c\u00e1c b\u1ea3n A, C, D \u0111\u1ec1u ghi l\u00e0 \u201cu \u0111\u1ed3\u201d.<br \/>\n[59] \u0102n t\u1eeb b\u00e1n nh\u1eadt d\u0129 ti\u1ec1n l\u00e0 \u0103n trong bu\u1ed5i s\u00e1ng tr\u01b0\u1edbc kho\u1ea3ng b\u00e1n nh\u1eadt (tr\u01b0\u1edbc gi\u1edd ng\u1ecd t\u1ee9c 12 gi\u1edd tr\u01b0a)<br \/>\n[60] B\u1ea3n B: Gi\u00f3. B\u1ecb tr\u00f9ng l\u1eb7p hai ch\u1eef gi\u00f3 trong c\u00f9ng m\u1ed9t c\u00e2u.<br \/>\n[61] B\u1ea3n B: b\u1ebb bui. Ph\u1ec9 phui hay b\u1ebb bui ch\u1ec9 s\u1ef1 tr\u1eafc tr\u1edf kh\u00f4ng su\u00f4n s\u1ebb do th\u1eddi ti\u1ebft (x\u00fai qu\u1ea9y).<br \/>\n[62] B\u1ea3n B: h\u1eb1ng.<br \/>\n[63] \u00dd \u0111o\u1ea1n n\u00e0y n\u00f3i g\u1eb7p khi th\u1eddi ti\u1ebft tr\u1eafc tr\u1edf ho\u1eb7c c\u00f3 s\u1ef1 b\u1ea5t \u0111\u1eafc d\u0129 th\u00ec c\u0169ng r\u1ed9ng cho ph\u00e9p \u0103n trong ng\u00e0y (khi c\u00f3 m\u1eb7t tr\u1eddi) ch\u1ee9 kh\u00f4ng b\u00f3 bu\u1ed9c trong kho\u1ea3ng b\u00e1n nh\u1eadt d\u0129 ti\u1ec1n.<br \/>\n[64] Tra (t\u1eeb c\u1ed5) : th\u00f2 (tay). C\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 th\u00f2 (tay) ra hay th\u00f2 (tay) v\u00e0o nh\u01b0ng ng\u00e0y nay ch\u1ec9 c\u00f2n d\u00f9ng theo ngh\u0129a v\u00e0o (tra tay v\u00e0o t\u00fai, tra ki\u1ebfm v\u00e0o v\u1ecf).<br \/>\n[65] B\u1ea3n B : m\u00ea t\u00e2n. Ch\u1eafc l\u1ed7i \u0111\u00e1nh m\u00e1y, v\u00ec sai v\u1ea7n c\u1ea7m \u1edf c\u00e2u tr\u01b0\u1edbc v\u00e0 c\u00e2m \u1edf c\u00e2u sau.<br \/>\n[66] B\u1ea3n B: c\u00f2n b\u1eb1ng, nh\u01b0ng ch\u00fa th\u00edch v\u1eabn ghi c\u00f4n b\u1eb1ng, t\u1ee9c ch\u1ec9 l\u00e0 do \u0111\u00e1nh m\u00e1y sai.<br \/>\n[67] Ch\u1eef n\u00f4m v\u00e0 ? ngh\u0129a l\u00e0 v\u00e0i (m\u1ed9t v\u00e0i), th\u1ef1c ra c\u0169ng ch\u1ec9 l\u00e0 m\u1ed9t bi\u1ebfn \u00e2m c\u1ee7a v\u00e0i.<br \/>\n[68] B\u1ea3n A: \u0111\u00f2i h\u1ecfi. B\u1ea3n B: \u0111on \u0111\u1ea3, ch\u1eafc phi\u00ean sai v\u00ec b\u1ea3n N\u00f4m B vi\u1ebft l\u00e0 \u6566\u8aa8 phi\u00ean \u0111on h\u1ecfi \u0111\u00fang h\u01a1n. B\u1ea3n C c\u0169ng l\u00e0 : \u0111on h\u1ecfi \u6566\u8aa8, \u0111\u00e2y l\u00e0 t\u1eeb c\u1ed5 c\u00f3 trong m\u1ed9t s\u1ed1 phi\u00ean b\u1ea3n Truy\u1ec7n Ki\u1ec1u.<br \/>\n[69] L\u01b0u \u00fd l\u00e0 b\u1ea3n A, t\u1ee9c l\u00e0 c\u1ed5 b\u1ea3n ban \u0111\u1ea7u (1726)\u00a0 k\u1ebft th\u00fac ngay sau c\u00e2u n\u00e0y. C\u00f2n b\u1ea3n D th\u00ec kh\u00f4ng c\u00f3 b\u00e0i th\u01a1 t\u00e1n b\u1eb1ng ch\u1eef H\u00e1n (ng\u0169 ng\u00f4n b\u00e1t c\u00fa), ch\u1ec9 c\u00f3 b\u1ea3n B l\u00e0 c\u00f3 \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7. X\u00e9t n\u1ed9i dung th\u00ec b\u1ea3n A \u0111\u00e3 di\u1ec5n qu\u1ed1c \u00e2m \u0111\u1ee7 10 gi\u1edbi, \u0111o\u1ea1n sau \u1edf b\u1ea3n B ch\u1ec9 l\u00e0 ph\u1ea7n v\u0103n t\u00e1n, c\u00f3 th\u1ec3 do \u0111\u1eddi sau th\u00eam v\u00e0o.<\/p>\n<p>T\u00e0i li\u1ec7u tham kh\u1ea3o:<br \/>\n1. Th\u00edch Minh T\u00e2m (2000), \u201cV\u1ec1 v\u0103n b\u1ea3n Xu\u1ea5t gia Sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi \u1edf ch\u00f9a Li\u00ean Ph\u00e1i, H\u00e0 N\u1ed9i\u201d, Th\u00f4ng b\u00e1o H\u00e1n N\u00f4m h\u1ecdc, tr.424-434<br \/>\n2. TT. Th\u00edch Gia Quang \u2013 GS. Nguy\u1ec5n T\u00e1 Nh\u00ed (2009), Ch\u00f9a Li\u00ean Ph\u00e1i, danh lam n\u1ed5i ti\u1ebfng H\u00e0 Th\u00e0nh, Nxb. T\u00f4n gi\u00e1o, H\u00e0 N\u1ed9i<br \/>\n3. Xu\u1ea5t gia Sa di qu\u1ed1c \u00e2m th\u1eadp gi\u1edbi, AB.366, Vi\u1ec7n Nghi\u00ean c\u1ee9u H\u00e1n N\u00f4m<br \/>\n4. \u201cL\u1ec5 t\u1ee5ng T\u1eadp y\u1ebfu Ch\u01b0 nghi\u201d, trong Vi\u1ec7t Nam Ph\u1eadt \u0111i\u1ec3n t\u00f9ng san, EFEO tr\u1ee3 san 1943.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>B\u00e0i \u0111\u00e3 \u0111\u0103ng https:\/\/tapchinghiencuuphathoc.vn NNC.Phan Anh D\u0169ng 1. Kh\u00e1i qu\u00e1t Vi\u1ec7c phi\u00ean ch\u00fa v\u00e0 gi\u1edbi thi\u1ec7u v\u0103n b\u1ea3n Xu\u1ea5t gia sa di qu\u1ed1c \u00c2m th\u1eadp gi\u1edbi c\u1ee7a T\u1ed5 Nh\u01b0 Tr\u1eebng L\u00e2n Gi\u00e1c[1] \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1c gi\u1ea3 Th\u00edch Minh T\u00e2m \u0111\u0103ng trong Th\u00f4ng b\u00e1o H\u00e1n N\u00f4m h\u1ecdc 2000, tr.435-439, (sau s\u1ebd g\u1ecdi l\u00e0 B\u1ea3n A); v\u1ec1 [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-2733","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2733","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2733"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2733\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2735,"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2733\/revisions\/2735"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2733"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2733"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dongson.info\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2733"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}